Przejdź do treści
Wróć do wyników wyszukiwania

UNIFAC

Autor metody
Aage Fredenslund, Russell Jones, John Prausnitz
Rok
1975
Typ
Activity coefficient model; predictive liquid-phase property method
Rodzina
Thermodynamic Modeling

Ten tekst jest tłumaczeniem maszynowym i nie został jeszcze sprawdzony. Przeczytaj oryginał po angielsku

Rozmiar czcionki

Do czego służy?

UNIFAC (Universal Functional-group Activity Coefficient) to predykcyjny model współczynników aktywności fazy ciekłej wieloskładnikowych mieszanin.

Opracowany przez Fredenslunda, Jonesa i Prausnitza w 1975 roku, rozkłada cząsteczki na grupy funkcyjne i wykorzystuje parametry interakcji grupowych do szacowania zachowań nierównowagowych. UNIFAC jest rewolucyjny, ponieważ potrafi przewidywać równowagi fazowe dla mieszanin, których nigdy nie zmierzono eksperymentalnie, co czyni go nieocenionym w projektowaniu procesów i inżynierii chemicznej.

Intuicja stojąca za metodą

Zamiast mierzyć właściwości każdej możliwej mieszaniny eksperymentalnie, UNIFAC wykorzystuje prostą obserwację: zachowanie termodynamiczne cząsteczki zależy od jej grup funkcyjnych (CH3, OH, C=O itd.), a nie od konkretnej cząsteczki. Gromadząc parametry interakcji między grupami funkcyjnymi z dostępnych danych, można przewidywać właściwości dowolnej nowej mieszaniny. Model rozdziela współczynniki aktywności na wkłady kombinatoryczne (efekty rozmiaru i kształtu) i resztowe (interakcje), z których każdy jest obsługiwany przez sprawdzone podmodele.

Historia

Fredenslund, Jones i Prausnitz opublikowali UNIFAC w 1975 roku, opierając się na modelu UNIQUAC i filozofii wkładu grupowego. Zmodyfikowany UNIFAC Gmehlinga (1993) poprawił parametry dla związków polarnych. UNIFAC-FV (Free Volume) rozszerza model na polimery. Obecnie warianty takie jak COSMO-SAC wykorzystują bardziej zaawansowane dane wejściowe z chemii kwantowej.

Kiedy stosować

Używaj UNIFAC do przewidywania właściwości fazy ciekłej mieszanin organicznych, gdy dane eksperymentalne są niedostępne. Jest idealny do wstępnego projektowania procesów, badań wykonalności i selekcji rozpuszczalników. Stosuj do związków niepolarnych i lekko polarnych. Unikaj dla układów tworzących wiązania wodorowe, roztworów wodnych, polimerów i cieczy jonowych, chyba że używane są specjalistyczne warianty UNIFAC (UNIFAC-FV, zmodyfikowany UNIFAC, COSMO-SAC).

Ograniczenia i uwagi

  • Ograniczony do związków organicznych i słabo polarnych; zawodzi dla wody, alkoholi i silnie asocjujących układów
  • Dokładność zależy od jakości parametrów grupowych; niektóre rzadkie grupy funkcyjne mają słabo dopasowane parametry
  • Nie potrafi dobrze przewidywać wpływu temperatury na interakcje grupowe; wymaga wariantów takich jak UNIFAC-T
  • Nie uwzględnia jawnie rozmiaru cząsteczki; może zawodzić dla bardzo dużych cząsteczek

Warunki podane w źródle nie zastępują niezależnego przeglądu naukowego ani walidacji przez silnik analityczny.

Mocne strony

  • Predykcyjny bez eksperymentalnych danych mieszanin; oszczędza czas i zasoby
  • Podstawa mechanistyczna (wkład grup); fizycznie interpretowalny
  • Działa dla rozcieńczeń nieskończonych i roztworów stężonych
  • Szeroko dostępny; zaimplementowany w komercyjnych symulatorach procesów

Zastosowania

  • Projektowanie kolumn separacyjnych (destylacja, ekstrakcja) dla nowych mieszanin rozpuszczalników
  • Przewidywanie wzajemnej rozpuszczalności rozpuszczalników organicznych do projektowania procesów
  • Selekcja alternatywnych rozpuszczalników do zastosowań w zielonej chemii
  • Obliczanie składów równowagowych w układach wielofazowych bez danych eksperymentalnych

Jak to działa

Jak to działa

1

Zidentyfikuj struktury molekularne i rozłóż każdą cząsteczkę na jej grupy funkcyjne.

2

Policz liczbę każdej grupy funkcyjnej na cząsteczkę; odszukaj parametry powierzchni (Q) i objętości (R) grupy.

Wzór
\text{Decompose molecule into functional groups}
3

Oblicz wkład kombinatoryczny do współczynników aktywności na podstawie rozmiaru i kształtu grupy.

Wzór
\ln \gamma_i = \ln \gamma_i^C + \ln \gamma_i^R
4

Oblicz wkład resztowy, używając parametrów interakcji grupowych (A_mn) z bazy danych UNIFAC; zsumuj oba wkłady.

Wzór
\gamma_i^R = Q_i \left( 1 - \ln \sum_k Q_k \Theta_k - \sum_k \frac{\Theta_k L_{mk}}{\sum_n \Theta_n L_{nk}} \right)
5

Użyj współczynników aktywności do przewidywania równowag para-ciecz, obliczeń rozbłysku i efektywności separacji.

Częste pułapki

  • Stosowanie UNIFAC do układów spoza jego domeny (wodnych, tworzących wiązania wodorowe); zamiast tego używaj specjalistycznych modeli
  • Używanie przestarzałych parametrów grupowych; nowoczesne wersje (UNIFAC-FV, zmodyfikowany UNIFAC) mają lepsze parametry
  • Błędna identyfikacja grup funkcyjnych; nieprawidłowy rozkład prowadzi do dużych błędów

Najczęściej zadawane pytania

Dlaczego UNIFAC nie potrafi dokładnie przewidzieć zachowania wody?

Woda ma silne wiązania wodorowe, których nie obejmuje podejście UNIFAC oparte na interakcjach grupowych. Do roztworów wodnych potrzebne są specjalistyczne modele (NRTL-HB, UNIFAC-FV z członami wiązań wodorowych).

Jak poradzić sobie z grupą funkcyjną, której nie ma w bazie danych UNIFAC?

Użyj najbliższej chemicznie podobnej grupy lub oszacuj parametry z podobnych grup. Alternatywnie, użyj bardziej ogólnych modeli (COSMO-SAC), które wyprowadzają współczynniki aktywności z obliczeń chemii kwantowej.

Jaka jest różnica między UNIFAC a zmodyfikowanym UNIFAC?

Zmodyfikowany UNIFAC (Gmehling) ma udoskonalone parametry interakcji z dodatkowych danych eksperymentalnych, co poprawia dokładność dla związków polarnych i aromatycznych. Struktura modelu jest taka sama.

Pokrewne metody

Źródła

  1. Fredenslund, A., Jones, R. L., & Prausnitz, J. M. (1975). Group-contribution estimation of activity coefficients in nonideal liquid mixtures. AIChE Journal, 21(6), 1086-1099.

    Otwórz odnośnik DOI
    Skopiowano.
  2. Prausnitz, J. M., Lichtenthaler, R. N., & de Azevedo, E. G. (2001). Molecular Thermodynamics of Fluid-Phase Equilibria (3rd ed.). Prentice Hall.

    ISBN: 978-0-13-977745-6
    Skopiowano.
  3. Gmehling, J., Li, J., & Schiller, M. (1993). A modified UNIFAC model for the prediction of phase equilibria and excess enthalpies. Industrial & Engineering Chemistry Research, 32(1), 178-193.

    Otwórz odnośnik do publikacji
    Skopiowano.