Shapley Değeri
- Ortaya koyan
- Lloyd Shapley
- Yıl
- 1953
- Tür
- algorithm
- Aile
- Game-theoretic
Bu metin makine çevirisidir ve henüz incelenmedi. Asıl metni İngilizce oku
Ne işe yarar?
Shapley Değeri, toplam getiriyi, oyuncuların koalisyonlara yaptıkları marjinal katkılara dayanarak adil bir şekilde dağıtan bir koalisyon oyunları çözüm kavramıdır.
Lloyd Shapley tarafından 1953'te tanıtılan Shapley Değeri, dört sezgisel aksiyomu sağlayan benzersiz bir getiri dağılımıdır: etkinlik (toplam getiri dağıtılır), simetri (özdeş oyuncular eşit getiri alır), sıfır oyuncu (hiç katkıda bulunmayan oyuncular hiçbir şey almaz) ve oyunlar arasında toplamsallık.
Yöntemin mantığı
Bir grup çalışanın ortak bir girişim kurduğunu hayal edin. Shapley Değeri şunu sorar: her işçi ne kadar kazanmalı? Cevap, her işçinin farklı büyüklükteki ekiplere katıldığında yaptığı ortalama marjinal katkıya dayanmaktadır. İşçilerin katıldığı her olası sırayı (sıfırdan hepsine kadar) hesaplayın, her birinin ne kadar eklediğini belirleyin; ardından bu katkıları tüm olası sıralar üzerinden ortalayın. Bu, her işçiye, zamanlamaya veya grup büyüklüğüne karşı önyargı olmaksızın vazgeçilmez rollerini yansıtan bir getiri sağlar. Sezgisel aksiyomları sağlayan benzersiz 'adil' bölmedir.
Tarih
Lloyd Shapley, Shapley Değerini 1953'te işbirlikçi oyunlarda adil bölme probleminin benzersiz çözümü olarak tanıttı. Aksiyomatik yaklaşımı, işbirlikçi oyun teorisini titiz bir alan olarak kurarak dönüştürücü oldu. Shapley Değeri, maliyet tahsisinden kredi atamasına ve çevre düzenlemesine kadar çeşitli alanlara uygulanmıştır. Shapley'nin oyun teorisine katkıları, değerin temel önemini kabul ederek 2012'de Ekonomi alanında Nobel Ödülü'nü kazanmasını sağladı.
Ne zaman kullanılır?
Shapley Değerini, ortaklıklar arası kar paylaşımı, araştırma ekiplerindeki kredi tahsisi veya topluluk modellerine bireysel katkıların değerlemesi gibi koalisyon oluşumundan elde edilen ortak getirilerin adil bir şekilde dağıtılmasında kullanın. Oyuncuların heterojen katkıları olduğu ve bireysel değeri ortaya koyan piyasa fiyatlarının bulunmadığı durumlarda kullanın. Temel eşitlik ilkelerini karşılayan aksiyomatik olarak gerekçelendirilmiş adil bir bölme arandığında uygundur.
Sınırlar ve dikkat edilmesi gerekenler
- Hesaplama açısından maliyetli: n oyuncu için tüm 2^n koalisyonun listelenmesini gerektirir; büyük n için uygulanamaz
- Tam bilgi gerektirir: tüm alt kümeler için koalisyon değerleri önceden bilinmelidir
- Bireysel rasyonelliği sağlamayabilir: bazı oyuncular büyük koalisyon dışında daha fazla kazanabilir
- Birden fazla koalisyon oyununda benzersiz değil: birçok koalisyonun mümkün olduğu durumlarda, hangisinin oluştuğunu belirlemek belirsizdir
Kaynak metnin koşulları, bağımsız bilimsel inceleme veya analiz motoru doğrulaması yerine geçmez.
Güçlü yönleri
- Aksiyomatik olarak benzersiz: etkinlik, simetri, sıfır oyuncu ve toplamsallık aksiyomlarını sağlayan tek bölme
- Adil ve teorik olarak temellendirilmiş: koalisyonlar genelindeki her oyuncunun ortalama marjinal katkısını yansıtır
- Esnek: koalisyon değerlerinin iyi tanımlandığı herhangi bir işbirlikçi oyuna uygulanabilir
- Ayrıştırılabilir: olasılıksal ve ağırlıklı versiyonlar dahil olmak üzere herhangi bir değerleme fonksiyonu ile kullanılabilir
Uygulama alanları
- Ortaklık muhasebesi: farklı katkıları olan iş ortakları arasında kârların adil bir şekilde dağıtılması
- Araştırma ekibi kredisi: katkı büyüklüğüne göre ortak yazarlar arasında takdir ve kredinin tahsis edilmesi
- Maliyet tahsisi: altyapı maliyetlerinin farklı kullanım modellerine sahip kullanıcılar arasında nasıl bölüneceğinin belirlenmesi
- Su havzası kaynak yönetimi: paylaşılan nehirlerden aşağı akıntı kullanıcıları arasında suyun adil bir şekilde dağıtılması
- Makine öğrenmesi: SHAP (SHapley Additive exPlanations) kullanarak model tahminlerinin özellik katkılarına atfedilmesi
Nasıl çalışır?
Nasıl çalışır?
Oluşturulabilecek tüm olası oyuncu alt kümelerini (koalisyonları) belirleyin.
Her bir S koalisyonu için, S koalisyonunun dış oyuncular olmadan başarabileceği toplam getiri olan v(S)'yi hesaplayın.
Her bir i oyuncusu ve i'yi içermeyen S koalisyonu için marjinal katkıyı hesaplayın: v(S ∪ {i}) - v(S).
i oyuncusunun marjinal katkısını, her büyüklükteki koalisyon sayısına göre ağırlıklandırarak tüm oyuncu sıralamaları üzerinden ortalayın.
Sık yapılan hatalar
- Shapley Değerinin kararlı koalisyonlara yol açtığı varsayımı; değer, adil getiri bölmesini tanımlar, kararlı koalisyon yapısını değil
- Shapley Değerini tüm sıralamalar üzerinden basit ortalama alarak hesaplama; koalisyon büyüklüğü olasılığına göre ağırlıklandırılmalıdır
- Shapley Değerini Nash Pazarlığı veya diğer çözüm kavramlarıyla karıştırma; her birinin farklı yorumları ve özellikleri vardır
- Shapley Değerinin tam karakteristik fonksiyonu varsaydığını unutma; koalisyon değerleri belirsizse, uzantılar gereklidir
Sık sorulan sorular
Shapley Değeri neden benzersizdir?
Çünkü etkinlik (tüm getirinin dağıtılması), simetri (özdeş oyuncuların eşit getiri alması), sıfır oyuncu (sıfır katkılı oyuncuların hiçbir şey almaması) ve toplamsallık (getirilerin oyunlar arasında birleşmesi) olmak üzere dört sezgisel aksiyomu sağlayan tek getiri dağılımı olmasıdır. Bu aksiyomlar değeri benzersiz bir şekilde belirler.
Shapley Değeri, büyük koalisyonun oluşmadığı oyunları nasıl ele alır?
Shapley Değeri, büyük koalisyonun oluştuğunu ve getirisini v(N) dağıttığını varsayar. Büyük koalisyon dışındaki koalisyonlar oluşabilirse, Shapley Değeri koalisyon yapısı kararlılığını doğrudan ele almaz; diğer oyun teorik kavramları (çekirdek, pazarlık) gereklidir.
Shapley Değeri negatif olabilir mi?
Evet. Bir oyuncunun koalisyonlar genelindeki ortalama marjinal katkısı negatifse (toplam getiriyi azaltırsa), Shapley Değeri negatiftir. Bu, dışsallıklar veya negatif sinerjiler içeren oyunlarda meydana gelebilir.
İlgili yöntemler
Kaynaklar
Shapley, L. S. (1953). A value for n-person games. In H. W. Kuhn & A. W. Tucker (Eds.), Contributions to the Theory of Games II (pp. 307-317). Princeton University Press.
DOI kaynağını açKopyalandı.Roth, A. E. (1988). The Shapley value as a von Neumann-Morgenstern utility. Econometrica, 56(4), 745-794.
Yayın kaynağını açKopyalandı.