İçeriğe atla
Arama sonuçlarına dön

Bilimsel Yazımda Açıklık: Hassas Akademik İletişim İlkeleri

Ortaya koyan
Scientific writing tradition; modern frameworks from Greenhalgh (1997), Strunk & White (2000), and writing educators
Yıl
1959
Tür
Guideline
Aile
writing-technique

Bu metin makine çevirisidir ve henüz incelenmedi. Asıl metni İngilizce oku

Yazı boyutu

Ne işe yarar?

Açık bilimsel yazım, okuyucuların metodolojiyi, sonuçları ve çıkarımları kafa karışıklığı olmadan anlamalarını sağlar.

Açıklık süsleme amaçlı değildir; bilimsel dürüstlük için esastır. Açık olmayan yazım bulguları gizler, yanlış yorumlamalara yol açar, okuyucuların zamanını boşa harcar ve etki ile atıf sayısını azaltır. Bilimsel açıklık, etken çatıyı (uygun olduğunda), özlülüğü (gereksiz tekrarlardan kaçınma), hassas kelime seçimini (doğru terminoloji), mantıksal organizasyonu ve şeffaf muhakemeyi gerektirir. Bu ilkeler tüm disiplinlerde geçerlidir ve stil kılavuzları (APA, Vancouver), yazım ders kitapları ve dergi editörlerinin beklentileri tarafından desteklenmektedir. Açık yazım aynı zamanda yazarların daha hassas düşünmelerine yardımcı olur; açık yazma eylemi genellikle mantıktaki boşlukları veya tutarsızlıkları ortaya çıkarır.

Yöntemin mantığı

Bilimsel yazım gazetecilik veya yaratıcı yazarlıktan farklıdır: amacı bilgiyi doğru bir şekilde aktarmaktır, retorik yoluyla eğlendirmek veya ikna etmek değildir. Açıklık bu amaca hizmet eder. Belirsiz yazdığınızda ('X'in yüksek seviyeleri gözlendi'), okuyucular 'seviyeler arttı,' 'konsantrasyon yükseldi' veya 'istatistiksel anlamlılık yüksekti' ifadelerinden hangisini kastettiğinizi bilemezler. Edilgen çatıyı aşırı kullandığınızda ('bulundu ki'), okuyucular kimin ne yaptığını takip edemezler. Gereksiz kelimeler eklediğinizde ('gerçeği'), okuyuculara yük olursunuz. İyi bilimsel yazım bu engelleri ortadan kaldırır. Okuyucu, cümleleri tekrar okumak veya başka makalelere başvurmak zorunda kalmadan çalışmanızı anlayabilmelidir. Bu, özellikle tekrarlanabilirliğin açıklığa bağlı olduğu Yöntemler bölümünde önemlidir.

Tarih

Açık yazım ilkeleri klasik retorik ve dilbilgisinde kök salmış olsa da, bilimsel yazım için modern rehberlik 20. yüzyılda ortaya çıkmıştır. William Strunk Jr. (1918), açıklık için temel teşkil eden İngilizce dilbilgisi ve stil üzerine özlü bir rehber olan 'The Elements of Style'ı yayınladı. Bilimsel yazımda, açıklığa verilen önem, dergilerin ve editörlerin açık iletişimin araştırma kalitesini ve tekrarlanabilirliği artırdığını fark etmesiyle 1990'lar-2000'lerde hızlandı. Greenhalgh'ın (1997) 'How to Read a Paper' (şu anda 6. baskısında), açıklığı bilimsel titizliğin bir işareti olarak açıkça öğretir. Bilim iletişiminde 'basit dil'e yönelik baskı (örn., NIH hibeleri, halk sağlığı iletişimi) açıklığı temel bir yetkinlik olarak daha da yükseltti. Bugün, büyük dergiler ve yazım kılavuzları açıklığı müzakere edilemez bir unsur olarak vurgulamaktadır.

Ne zaman kullanılır?

Tüm bilimsel yazılarda açıklığı hedefleyin: araştırma makaleleri, derlemeler, hibe önerileri, tezler, konferans özetleri ve dahili raporlar. Açıklık, özellikle Yöntemler (tekrarlanabilirliği sağlamak için) ve Sonuçlar (bulguların yanlış yorumlanmasını önlemek için) bölümlerinde kritik öneme sahiptir. Kısalık uğruna açıklıktan ödün vermeyin; kelime sınırı darsa, örnekleri veya arka planı kesin, açıklığı değil. İşbirlikçi yazımda, erken aşamada ortak terminoloji oluşturun ve tutarlılık için düzenleme yapın. Çevrilmiş çalışmalarda veya ana diliniz olmayan bir dilde yazarken, ana dili İngilizce olan birinin açıklık açısından gözden geçirmesini sağlayın.

Sınırlar ve dikkat edilmesi gerekenler

  • Alan kısıtlamaları: dergiler kelime sınırları koyar, bu da bazen açıklık pahasına özlülüğü zorlar (örn., Yöntemler kısa ama kapsamlı olmalıdır).
  • Bazı konuların karmaşıklığı: oldukça teknik alanlarda, açık yazım bile uzmanlık bilgisi gerektirebilir; tanıdık olmayan kavramlar basitleştirmeye direnir.
  • Hassasiyet ve okunabilirlik arasındaki gerilim: hassas teknik dil, genel dilden daha zor okunabilir; denge gereklidir.
  • Ana dili olmayan dilde yazım: ana dili İngilizce olmayan konuşmacılar İngilizce'de açık yazmakta zorlanabilirler; çeviri araçları yardımcı olur ancak dikkatli düzenleme gerektirir.
  • Tekrarlayan iyileştirme: açıklığa ulaşmak genellikle birden fazla taslak gerektirir; sıkı yayın zaman çizelgeleri yeterli revizyona izin vermeyebilir.

Kaynak metnin koşulları, bağımsız bilimsel inceleme veya analiz motoru doğrulaması yerine geçmez.

Güçlü yönleri

  • Tekrarlanabilirliği kolaylaştırır: açık Yöntemler bölümleri, diğer araştırmacıların çalışmaları tekrarlamasını sağlar; belirsiz açıklamalar tekrarlanmayı engeller.
  • Yanlış yorumlamayı azaltır: hassas dil ve şeffaf muhakeme, okuyucuların sizin amaçladığınız sonuçları çıkarması anlamına gelir, alternatif sonuçları değil.
  • Etkiyi artırır: okuyucular açık, anlaşılır çalışmaları daha sık alıntılar ve üzerine inşa ederler; belirsiz bulguların etkisi sınırlıdır.
  • Hakem değerlendirmesini hızlandırır: açık yazım, hakemlerin çalışmayı hızlı ve adil bir şekilde değerlendirmesine yardımcı olur; belirsiz sunumlar reddedilmeye veya uzun revizyonlara yol açar.
  • Öğretimi destekler: açık yazım, öğrencilerin ve kariyerinin başındaki araştırmacıların yayınlanmış araştırmaları anlamasına ve onlardan öğrenmesine yardımcı olur.

Uygulama alanları

  • Yayın için bir makale yazmak: taslak oluşturma sürecinde açıklık için revize edin; ortak yazarların anlama açısından okumasını sağlayın; şunu sorun: 'Bu projeye aşina olmayan bir okuyucu bu cümleyi anlar mıydı?'
  • Hibe önerisi hazırlamak: açıklık, tam olarak sizin alanınızda uzman olmayan hakemler tarafından değerlendirilir; hakemlerin anlayışını en üst düzeye çıkarmak için açık bir dil ve mantıksal organizasyon kullanın.
  • Öğrencilere bilimsel yazım konusunda mentorluk yapmak: açıklık ilkelerini erken öğretin; öğrencilerin yazılarını sesli okumasını ve bir akranına 'Burada ne demek istiyorum?' diye sormasını sağlayın.
  • Politika veya halk kitleleri için bilimsel bulguları çevirmek: kavramları basitleştirirken açıklığı koruyun; jargondan kaçının; somut örnekler kullanın.

Nasıl çalışır?

Nasıl çalışır?

1

Açık yazmak için şu ilkelere uyun: (1) Mümkün olduğunda etken çatıyı kullanın: 'Kan basıncını ölçtük' yerine 'Kan basıncı ölçüldü' demeyin. Edilgen çatı, failin bilinmediği, alakasız olduğu veya eylemin failden daha çok vurgulandığı durumlarda uygundur (örn., 'Örneklem tedavi veya kontrol grubuna rastgele atandı'). (2) Somut, belirli bir dil kullanın: 'Katılımcılar olumsuz olaylar nedeniyle müdahaleyi bıraktı' yerine 'Katılımcılar sorunlar yaşadı' demeyin. (3) Hassas fiiller seçin: 'arttı' yerine 'yükseldi,' 'engelledi' yerine 'bloke etti.' (4) Uzun ifadelerden kaçının: 'çünkü' yerine 'olmasından dolayı,' 'için' yerine 'amacıyla.' (5) Tutarlı terminoloji kullanın: bir terimi tanıttıysanız, daha sonra aynı terimi kullanın, eşanlamlılarını veya tanıtılmamış kısaltmaları değil. (6) Zamirleri açıklığa kavuşturun: göndermenin belirsiz olmadığından emin olun ('o,' 'bu,' 'bunlar' açıkça tek bir öncüle atıfta bulunmalıdır). (7) Mantıksal olarak düzenleyin: önce konu cümleleri, ardından destekleyici ayrıntılar. (8) İlk bahiste terimleri tanımlayın: 'Öğrenci t-testleri (parametrik bir istatistiksel test) kullanıldı...' (9) Basit, doğrudan cümleler kullanın: iç içe geçmiş yan cümlelerden kaçının. (10) Sesli okuyun: birçok açıklık sorunu işitseldir; bir cümlede takılmak, okuyucuların da takılacağının bir işaretidir.

2

Açık bilimsel yazım şu kriterleri karşılar: (1) Erişilebilirlik: ilgili arka plan bilgisine sahip bir okuyucu, metni ilk okumada başka kaynaklara başvurmadan anlar. (2) Özgüllük: tüm iddialar somuttur; belirsiz terimler (örn., 'yüksek,' 'anlamlı,' 'gelişmiş') sayılar veya tanımlarla nitelendirilir. (3) Hassasiyet: terminoloji kesindir ve tutarlıdır; her terimin metin boyunca tek bir anlamı vardır. (4) Kısalık: her cümle bilgi iletir; gereksizlikler ve dolgu kelimeler çıkarılır. (5) Mantık: paragraflar mantıksal bir akışı takip eder; geçişler fikirleri birbirine bağlar; argümanı takip etmek kolaydır. (6) Şeffaflık: yazarın muhakemesi açıktır; okuyucular sonuçların bulgulardan nasıl türetildiğini görürler. (7) Cümle yapısı: cümleler dilbilgisel olarak doğrudur; karmaşık cümleler nadirdir ve haklıdır. Açıklığı, metni okuyarak ve nerede durakladığınızı, tekrar okuduğunuzu veya kafanızın karıştığını not ederek değerlendirin; bunlar açıklık sorunlarıdır.

3

Hakemler açıklığı değerlendirir ve bilim sağlam olsa bile kötü yazılmış makaleleri reddedebilirler, çünkü açık olmayan sunum hakemlerin zamanını boşa harcar ve değerlendirmeyi zorlaştırır. Dergi editörleri açıklık bekler ve içerikten ziyade açıklığa odaklanan büyük revizyonlar talep edebilirler. Okuyucular için açık yazım, anlamayı artırır, yanlış yorumlamayı azaltır ve atıf olasılığını yükseltir. Sistematik derlemelerde ve meta-analizlerde, yöntemlerin raporlanmasındaki belirsizlik, çalışmaların dışlanmasına yol açabilir; açık yazım dahil edilmeyi ve doğru sentezi sağlar. Klinik pratikte, advers olayların, dozajın veya prosedürlerin açık olmayan raporlanması hasta güvenliği açısından sonuçlar doğurabilir.

Sık yapılan hatalar

  • Edilgen çatının aşırı kullanımı: 'Tedavi grubunda tedavi etkilerinin gözlemlendiği kaydedildi' ifadesi, kimin neyi gözlemlediği konusunda belirsizdir. Daha iyisi: 'Tedavi grubunda tedavi etkilerini gözlemledik.'
  • Belirsiz zamirler: 'Bu, bunun önemli olduğunu düşündürmektedir' — 'bu' neye atıfta bulunuyor? 'Sonuç'a mı yoksa 'çıkarım'a mı? Yeniden yazım: 'Bu sonuç, çıktının klinik olarak önemli olduğunu düşündürmektedir.'
  • Tanımsız jargon: disipline özgü terimleri tanımlamadan kullanmak, tüm okuyucuların uzmanlık bilgisine sahip olduğunu varsayar. Terimleri ilk bahiste tanımlayın veya jargondan kaçının.
  • Tutarsız terminoloji: 'katılımcılar,' 'denekler,' 'hastalar' ve 'bireyler' kelimelerini birbirinin yerine kullanmak okuyucuların kafasını karıştırır. Tek bir terim seçin ve tutarlı bir şekilde kullanın.
  • İsimleştirme (fiillerin isim halleri): 'Analizin performansı' ifadesi, 'Verileri analiz ettik' ifadesinden daha uzun ve daha az açıktır. Fiilleri kullanın, isim hallerini değil.
  • Çift olumsuzlamalar ve karmaşık koşullu ifadeler: 'Katılımcıların protokolü tamamlamaması alışılmadık bir durum değildir' ifadesini anlamak zordur. Daha iyisi: 'Bazı katılımcılar protokolü tamamlamadı.'

Sık sorulan sorular

Bilimsel yazımda edilgen çatı her zaman kötü müdür?

Hayır, edilgen çatı bazen uygundur. Edilgen çatıyı şu durumlarda kullanın: (1) fail bilinmiyorsa ('örneklem kontamine oldu'), (2) fail alakasızsa ('çözelti 100°C'ye ısıtıldı' — kimin ısıttığı sıcaklıktan daha az önemlidir) veya (3) eylemi failden daha çok vurgulamak istiyorsanız ('katılımcılar rastgele atandı'). Ancak, edilgen çatının aşırı kullanımı yazımı belirsizleştirir. İyi bir kural: faili tanımlayabiliyorsanız ve fail önemliyse, etken çatıyı kullanın. Örnek etken: 'Ölçtük...' Örnek edilgen (uygun): 'Örneklem kütle spektrometrisi ile analiz edildi.'

Yazımın açık olup olmadığını nasıl anlarım?

Metninizi sesli okuyun. Kelimelerde takılıyorsanız veya bir cümleyi tekrar okumak zorunda kalıyorsanız, açıklık eksikliği vardır. Alanınızdan bir meslektaşınızdan makaleyi okumasını ve nerede kafasının karıştığını not etmesini isteyin. Alanınız dışından bir meslektaşınızdan özeti veya girişi okumasını isteyin; anlamıyorlarsa, dil çok uzmanlaşmıştır. Bir hafta sonra tekrar okuyun; yazarken sahip olduğunuz bağlamı kaybetmiş olacaksınız ve açık olmayan pasajlar daha belirgin hale gelecektir. Okunabilirlik araçlarını (örn., Flesch Okuma Kolaylığı) dikkatli kullanın; bunlar karmaşıklığı ölçer ancak doğruluğu veya hassasiyeti ölçmez.

Her teknik terimi tanımlamalı mıyım?

Hedef kitlenize yabancı olabilecek terimleri tanımlayın. Uzmanlar için yazıyorsanız, standart şekillerde kullanılan disipline özgü terimleri tanımlamanıza gerek yoktur. Disiplinlerarası bir kitleye veya farklı okuyucuları çeken bir dergiye yazıyorsanız, tanımlayın veya basitleştirin. Örneğin, klinik bir dergide 'randomize kontrollü çalışma'yı tanımlamanıza gerek yoktur, ancak bir politika veya halk sağlığı dergisinde tanımlamalısınız. Şüpheniz varsa, tanımlayın; kısa tanımlar, uzmanlara zarar vermeden erişilebilirliği artırır.

Açıklık ve doğruluk arasındaki fark nedir?

Açıklık anlamayla ilgilidir; doğruluk ise doğru olmakla. Bir cümle açık ama yanlış olabilir ('Tedavi hastalığı iyileştirdi') veya doğru ama açık olmayabilir ('Farmakolojik müdahale patofizyolojinin klinik iyileşmesiyle sonuçlandı'). Her ikisi de esastır: doğru ve açık olun. Açıklık, aşırı basitleştirmek veya hassasiyetten ödün vermek anlamına gelmez; hassas dili açıkça kullanmak anlamına gelir.

Kısalık ile açıklığı nasıl dengelerim?

Kısalık, gereksiz tekrarları ve gereksiz kelimeleri ortadan kaldırarak elde edilir, önemli bilgileri atlayarak değil. Dolgu kelimeleri ('Şunu belirtmek gerekir ki' yerine 'Şunu belirtelim ki'), boş ifadeleri ('olmasından dolayı' yerine 'çünkü') ve tekrarlanan fikirleri çıkarın. Kelime tasarrufu için metodolojik ayrıntıları kesmeyin; alan sınırlıysa, bunun yerine arka planı veya örnekleri kesin. Açıklığa öncelik verin: 20 kelimelik açık bir açıklama, 10 kelimelik kafa karıştırıcı bir açıklamadan daha iyidir.

İlgili yöntemler

Kaynaklar

  1. Strunk, W., Jr., & White, E. B. (2000). The Elements of Style (4th ed.). New York: Longman.

    ISBN: 978-0-205-30902-4
    Kopyalandı.
  2. Greenhalgh, T. (1997). How to read a paper: The basics of evidence based medicine. British Medical Journal, 315(7112), 180–184.

    Yayın kaynağını aç
    Kopyalandı.
  3. Pierson, R. (2009). Better Writing for Better Science. London: Pearson Education.

    ISBN: 978-0-273-72362-6
    Kopyalandı.