Tarihsel Arşiv Araştırması — Birincil Kaynak İncelemesi
- Ortaya koyan
- Historians and archivists; systematised through the professionalization of historical scholarship in the 19th century
- Yıl
- 19th century (formalized ~1820s–1880s)
- Tür
- Qualitative primary-source research
- Aile
- Domain-specific humanities/social science
Bu metin makine çevirisidir ve henüz incelenmedi. Asıl metni İngilizce oku
Ne işe yarar?
Tarihsel arşiv araştırması, arşivlerde, kütüphanelerde ve kurumsal koleksiyonlarda saklanan birincil kaynak belgelerinin eleştirel incelenmesi yoluyla geçmişi araştıran sistematik bir yöntemdir.
Araştırmacılar, olayları yeniden yapılandırmak, süreçleri izlemek ve kanıta dayalı tarihsel argümanlar oluşturmak için hükümet belgeleri, yazışmalar, günlükler, haritalar ve kurumsal dosyalar gibi orijinal kayıtları bulur, erişir, doğrular ve yorumlar. Bu yöntem, tarih yazımının temelini oluşturur ve beşeri bilimler ile sosyal bilimler disiplinlerinde yaygın olarak uygulanır.
Yöntemin mantığı
Tarihsel arşiv araştırmasını, geçmişin geride bıraktığı kağıt izinde yürütülen dedektiflik çalışması gibi düşünün. Araştırmacı, yaşayan tanıklara sormak yerine, insanların ve kurumların o dönemde gerçekten ürettiği belgelere, kayıtlara ve eserlere yönelir. Her belge, orijinalliği test edilmesi, orijinal bağlamına oturtulması ve diğer kaynaklara karşı yorumlanması gereken bir kanıt parçasıdır. Araştırmacının becerisi sadece doğru kayıtları bulmakta (genellikle birçok koleksiyona dağılmış halde bulunurlar) değil, aynı zamanda onları eleştirel bir şekilde okumakta yatar: kimin, hangi amaçla ürettiğini ve hangi önyargıları veya sessizlikleri içerdiğini anlamak.
Tarih
Sistematik arşiv uygulaması, Avrupa'da, tarihin bir üniversite disiplini olarak profesyonelleşmesiyle birlikte on dokuzuncu yüzyılın başlarında ortaya çıktı; Alman tarihçilik okulu — özellikle Leopold von Ranke'nin birincil kaynaklara ve belge eleştirisine verdiği önem — Batı tarih yazımına yayılan metodolojik şablonu oluşturdu. Aynı dönemde ulusal arşivler, devlet kayıtlarını toplamak ve korumak için Avrupa genelinde kuruldu. Yirminci yüzyıl, arşiv biliminin bir disiplin olarak biçimlenmesine, standartlaştırılmış bulma yardım sistemlerinin geliştirilmesine ve 1990'lardan itibaren dünya çapında birincil kaynaklara erişimi dönüştüren toplu dijitalleştirme programlarına tanık oldu.
Ne zaman kullanılır?
Tarihsel arşiv araştırması, araştırma sorusunun mülakatlar veya çağdaş gözlemler yoluyla kurtarılamayan geçmişten kanıt gerektirdiği durumlarda uygun bir yöntemdir; örneğin, olayları yeniden yapılandırmak, politika oluşumunu izlemek, kurumsal değişimi belgelemek veya bir fikrin menşeini belirlemek için. Tarih yazımı, hukuk tarihi, siyaset tarihi ve tarihsel sosyoloji alanlarında esastır. Birincil belgelerin hayatta kaldığı, erişilebilir olduğu ve araştırma sorusunun belgesel kanıtlarla yanıtlanabildiği durumlarda kullanın. Kayıtların ağır bir şekilde küratörlü, propagandist veya sistematik olarak eksik olduğu biliniyorsa, bu sınırlılıkları kabul etmeden tek yöntem olarak kullanmayın; ve çağdaş bir araştırma sorusunu daha doğrudan ele alabilecek canlı katılımcılar veya deneysel yöntemler olduğunda kaçının.
Sınırlar ve dikkat edilmesi gerekenler
- Hayatta kalan arşiv her zaman yanlı bir örnektir: kayıtlar seçici olarak oluşturulmuş, düzensiz bir şekilde korunmuş ve bazen kasıtlı olarak yok edilmiş olduğundan, arşivdeki sessizlikler görmezden gelinmek yerine yorumlanmalıdır.
- Erişim kısıtlamaları, ambargolar ve kurumsal kapı bekçiliği, araştırmacıları kritik materyallerden dışlayabilir.
- Bulgular, araştırılan tarihsel bağlama özgüdür ve deneysel veya anket bulguları gibi genelleştirilemez.
- Tarihsel belgeleri okumak, yıllarca geliştirilmesi gereken paleografik, dilsel veya alana özgü uzmanlık gerektirir.
Kaynak metnin koşulları, bağımsız bilimsel inceleme veya analiz motoru doğrulaması yerine geçmez.
Güçlü yönleri
- İncelenen olaylar sırasında oluşturulan birincil kanıtlara doğrudan erişim sağlar, geriye dönük çarpıtmaları önler.
- Başka hiçbir yöntemle kurtarılamayacak, kamuya asla belgelenmemiş bakış açılarını, süreçleri ve kararları kurtarabilir.
- Disiplinler arasında uygulanabilir — tarih, hukuk, siyaset bilimi, sosyoloji, antropoloji ve eğitim, arşiv kanıtlarını rutin olarak kullanır.
- Sözlü tarih, istatistiksel kayıtlar veya maddi kültür analizi ile birleştirildiğinde üçgenlemeyi destekler.
- Koleksiyonların dijitalleştirilmesi, eskiden pahalı seyahat gerektiren koleksiyonlara uzaktan erişimi giderek daha fazla mümkün kılmaktadır.
Uygulama alanları
- Kabin belgeleri, diplomatik kablolar ve bakanlık yazışmalarını kullanarak önemli yasama veya anlaşma müzakerelerinin arkasındaki müzakereleri yeniden yapılandırmak.
- Yönetim kurulu kararları, yıllık raporlar ve iç yazışmalar aracılığıyla bir kurumun (üniversite, hastane, şirket veya STK) organizasyonel tarihini izlemek.
- Kişisel günlükler, topluluk organizasyonu kayıtları ve yerel yönetim dosyaları aracılığıyla marjinalize edilmiş toplulukların yaşam deneyimlerini belgelemek.
- Hayatta kalan kopyaların metinsel karşılaştırması yoluyla edebi veya dini el yazmalarının aktarımını ve tarihlendirilmesini belirlemek.
- Finansal kayıtları, iç iletişimi ve düzenleyici başvuruları analiz ederek kurumsal veya hükümet suiistimallerini araştırmak.
- Laboratuvar defterleri, klinik kayıtlar ve meslek örgütü arşivleri aracılığıyla bilimsel veya tıbbi uygulama tarihini kurtarmak.
Nasıl çalışır?
Nasıl çalışır?
Araştırmacı, net bir tarihsel soru veya tez formüle ederek ve ikincil literatürün ön incelemesini yaparak, neyin zaten bilindiğini ve kanıtsal boşlukların nerede kaldığını anlamakla başlar. Bu adım, hangi arşivlerin, kayıt gruplarının veya koleksiyonların ilgili birincil kaynakları barındırma olasılığının yüksek olduğunu belirler ve araştırmayı gerçekleştirilebilir bir arşiv ayak izine göre sınırlar.
Bulma yardımcıları, arşiv katalogları, ulusal arşiv kayıtları ve kurumsal envanterler kullanılarak, araştırmacı ilgili birincil kaynakları içerebilecek belirli koleksiyonları, kayıt gruplarını ve bireysel öğeleri belirler. Bu aşama, arşivcilerle yazışmaları, dijitalleştirilmiş katalogların incelenmesini ve neyin hayatta kaldığını ve neyin erişilebilir olduğunu belirlemek için keşif ziyaretlerini içerebilir.
Araştırmacı, ilgili belgelerin fiziksel veya dijital erişimini, tutucu kurum tarafından belirlenen koşullar altında (erişim kısıtlamaları, okuma odası kuralları, fotoğraf izinleri veya yakın zamanda sınıflandırılmış materyaller üzerindeki ambargoları içerebilir) elde eder. Kişisel veriler, telif hakkı ve saklama kısıtlamalarıyla ilgili etik ve yasal yükümlülüklere boyunca uyulur.
Her belge dış ve iç eleştiriye tabi tutulur. Dış (alt) eleştiri, belgenin fiziksel orijinalliğini (yazarlık, tarih, menşe ve değiştirilip değiştirilmediği) değerlendirir. İç (üst) eleştiri, içeriğin güvenilirliğini ve anlamını değerlendirir: yazarın konumu, niyeti, olası önyargıları ve belgenin iddia ettiği ile muhtemelen yansıttığı arasındaki boşluk. Bu adım, sahte, yanlış atfedilmiş veya yanlış okunmuş kaynakların kullanılmasını önler.
İlgili bilgiler, sistematik not alma, transkripsiyon veya dijital görüntüleme yoluyla çıkarılır. Araştırmacılar, kesin bibliyografik ayrıntıları (arşiv adı, koleksiyon, kutu, klasör, öğe numarası, tarih) özlü notlarla birlikte, alıntı doğrulamayı sağlayacak şekilde kaydeder. Büyük belge kümeleri işlendiğinde kodlama şemaları veya tematik çerçeveler uygulanabilir.
Çıkarılan kanıtlar birden fazla kaynak arasında doğrulanır, çelişkiler sorgulanır ve bulgular tutarlı bir tarihsel argüman veya anlatı halinde sentezlenir. Araştırmacı, kanıtları orijinal araştırma sorusuyla ilişkilendirerek yorumlar, sonuçları mevcut tarih yazımı içinde konumlandırır ve hayatta kalan kayıtlardaki boşlukların getirdiği sınırlılıkları kabul eder.
Sık yapılan hatalar
- Kanıt yokluğunu yokluk kanıtı olarak ele almak — bir belgenin arşivde bulunmaması, olayın gerçekleşmediği anlamına gelmez; sadece kaydın kaybolduğu, yok edildiği veya hiç oluşturulmadığı anlamına gelebilir.
- Kökeni göz ardı etmek — bir belgeyi kimin, neden ve hangi koşullar altında oluşturduğunu belirlemeden kullanmak, anlamını yanlış yorumlama veya farkında olmadan bir sahtekarlığa veya hatalı bir kopyaya güvenme riski taşır.
- Kaynakları seçerek kullanmak — tezi destekleyen belgeleri sunarken çelişkili kanıtları görmezden gelmek, tarihsel araştırmanın temel normlarını ihlal eder.
- Anakronistik okuma — tarihsel belgeleri, o dönemde taşıdıkları anlamları dikkate almadan günümüz kavramları, değerleri veya kelime dağarcığıyla yorumlamak.
- Alıntı hassasiyetini ihmal etmek — kesin arşiv referanslarını (koleksiyon, kutu, klasör, öğe) kaydetmemek, araştırmayı tekrarlanamaz hale getirir ve alıntıları gelecekteki araştırmacılar için kullanılamaz hale getirir.
Sık sorulan sorular
Arşiv araştırmasında birincil ve ikincil kaynaklar arasındaki fark nedir?
Birincil kaynak, incelenen olaylar sırasında veya o olayların bir katılımcısı tarafından oluşturulan bir belge veya eserdir — mektuplar, resmi kayıtlar, fotoğraflar, günlükler. İkincil kaynak, bu birincil kaynakların daha sonraki bir yorumu veya sentezidir — bir tarihçinin monografisi, bir ansiklopedi makalesi. Arşiv araştırması, birincil kaynaklarla doğrudan etkileşimi ile ayırt edilir; ikincil kaynaklar araştırmacının çerçevesini bilgilendirir ancak kendileri kanıtsal temel oluşturmaz.
Arşiv kaynaklarını doğru bir şekilde nasıl alıntı yaparım?
Arşiv alıntıları, tutucu kurumu, koleksiyon veya kayıt grubu adını, kutu ve klasör numaralarını, öğe adını veya açıklamasını ve tarihi belirtmelidir. Çoğu stil kılavuzu (Chicago, APA, Harvard) arşiv materyalleri için özel formatlar sağlar. Bu bilgiyi erişim noktasında kaydetmek esastır — daha sonra hafızadan veya fotoğraflardan yeniden yapılandırmak hataya açıktır ve erişim yenilenmezse imkansız olabilir.
Arşiv araştırması nicel yöntemlerle birleştirilebilir mi?
Evet. Arşiv kaynakları genellikle istatistiksel olarak kodlanıp analiz edilebilen yapılandırılmış veriler (nüfus sayımları, vergi kayıtları, mahkeme sicilleri, hastane kabul kayıtları) içerir. Tarihsel demografi, kliyometri ve nicel sosyal tarih, arşiv kaynağı getirme işlemini istatistiksel analizle birleştirir. Arşiv aşaması veriyi sağlar; nicel aşama analitik çerçeveyi sağlar.
Sosyal bilim araştırmalarında 'arşivsel dönüş' nedir?
Arşivsel dönüş, sosyal bilim disiplinleri (sosyoloji, antropoloji, kültürel çalışmalar ve siyaset bilimi) arasında tarihsel süreçleri incelemek ve arşivlerin kurumsal hafızayı ve gücü nasıl inşa ettiğini sorgulamak için arşiv yöntemlerini kullanmaya yönelik artan ilgiyi ifade eder. Bu, arşiv içindeki araştırmacı pozisyonelliği ve kimin seslerinin korunduğu, kimin ise sistematik olarak dışarıda kaldığı üzerine yeni bir yansıma tetikledi.
Okuyamadığım dillerdeki veya yazı tiplerindeki belgelerle nasıl başa çıkarım?
İlgili dil veya yazı tipindeki uzmanlarla işbirliği standart çözümdür. Birçok araştırma projesi çevirmenleri, paleografları veya alan uzmanlarını işbirlikçi veya danışman olarak dahil eder. Makine çevirisi ve el yazısı tanıma araçları önemli ölçüde gelişti ancak tarihsel yazı tipleri için özellikle kusurlu olmaya devam ediyor ve çıktılar, kanıt olarak alıntılanmadan önce bir insan uzman tarafından doğrulanmalıdır.
İlgili yöntemler
Kaynaklar
Hill, M. R. (1993). Archival Strategies and Techniques. Sage Publications.
ISBN: 978-0803951853Kopyalandı.Archival research. Wikipedia.
Yayın kaynağını açKopyalandı.