Geri Beslemeli Doğrusallaştırma
- Ortaya koyan
- Alberto Isidori
- Yıl
- 1983
- Tür
- algorithm
- Aile
- Nonlinear Control
Bu metin makine çevirisidir ve henüz incelenmedi. Asıl metni İngilizce oku
Ne işe yarar?
Geri beslemeli doğrusallaştırma, doğrusal olmayan bir sistemi doğrusal bir sisteme dönüştürmek için doğrusal olmayan bir durum-geri besleme dönüşümü kullanan, standart doğrusal kontrol yöntemlerinin kullanılmasını sağlayan doğrusal olmayan bir kontrol tekniğidir.
Isidori, Sontag ve diğerleri tarafından 1980'lerde geliştirilen geri beslemeli doğrusallaştırma kavramsal olarak zarif ve güçlüdür: sistem belirli yapısal koşulları (göreceli derece, ayrıştırma matrisi rankı) karşılıyorsa, doğrusal olmayanlıklar geri besleme yoluyla tam olarak iptal edilebilir ve problem doğrusal tasarıma indirgenebilir.
Yöntemin mantığı
Temel fikir, dikkatlice tasarlanmış, duruma bağlı bir geri besleme kontrol yasası aracılığıyla birçok doğrusal olmayan sistemin doğrusal sistemlere dönüştürülebileceğidir. Anahtar içgörü, sistemi yeni bir giriş v'ye göre doğrusal hale getirmek için hangi kontrol girişinin u gerekeceğini hesaplamak ve ardından bu duruma bağlı formülü kullanarak u'yu uygulamaktır. Örneğin, bir sistem x_çift_nokta = f(x) + g(x)·u formuna sahipse, geri beslemeli doğrusallaştırma x_çift_nokta = v (doğrusal bir denklem) yapacak u'yu bulur. Doğrusallaştırıldıktan sonra, klasik doğrusal kontrol (kutupların yerleştirilmesi, LQR, PID) v'ye uygulanabilir ve genel doğrusal olmayan kontrol yasası, doğrusallaştırma ve doğrusal denetleyicinin birleşimidir.
Tarih
Geri beslemeli doğrusallaştırma, kontrol sistemlerine uygulanan diferansiyel geometriden ortaya çıkmıştır. Isidori, 1980'lerde doğrusal olmayan kontrol üzerine temel çalışmalarıyla kavramı biçimlendirmiş, tam doğrusallaştırmanın ne zaman ve nasıl mümkün olduğunu kanıtlamıştır. Sontag ve Nijmeijer bağımsız olarak giriş-çıkış doğrusallaştırma yaklaşımları geliştirmiş ve Hirschorn sıfır dinamiklerinin anlaşılmasına katkıda bulunmuştur. Alan, Isidori (1995) ve Slotine & Li (1991) tarafından yazılan ve standart haline gelen ders kitaplarıyla olgunlaşmıştır. Uzantılar arasında kısmi geri beslemeli doğrusallaştırma, yaklaşık geri beslemeli doğrusallaştırma ve belirsiz sistemler için sağlam geri beslemeli doğrusallaştırma yer alır.
Ne zaman kullanılır?
Sistem doğrusal olmayan ancak göreceli derece ve ayrıştırma koşullarını karşılıyorsa ve doğrusal kontrol tasarımı gücünden yararlanmak istediğinizde geri beslemeli doğrusallaştırmayı kullanın. Bilinen, düzgün doğrusal olmayanlıklar (örneğin, elektrik makineleri, havacılık araçları) için idealdir. Belirsiz veya modellenmemiş doğrusal olmayanlıklara sahip sistemlerden kaçının (doğrusallaştırmada başarısız olur), göreceli derece iyi tanımlanmamışsa (örneğin, cebirsel döngüler) veya sıfır dinamikleri kararsızsa (tepenin üzerindeki ters sarkaç klasik bir örnektir).
Sınırlar ve dikkat edilmesi gerekenler
- Sistemin modelinin tam olarak bilinmesini gerektirir; belirsiz doğrusal olmayanlıklar tam doğrusallaştırmayı engeller ve sağlamlığı bozar.
- Sıfır dinamiklerinin kararlılığı garanti edilmez; bazı sistemler (örneğin, minimum olmayan faz sistemleri) kararsız iç dinamiklere sahiptir.
- Yalnızca belirli bir yapıya (göreceli derece, tam ayrıştırma matrisi) sahip sistemleri işler; tüm doğrusal olmayan sistemler nitelikli değildir.
- Sistem tekil konfigürasyonlara veya kısıtlamalara yaklaştığında sınırsız kontrol sinyallerine yol açabilir.
- Durum ölçümü veya doğru tahmin gerektirir; geri beslemeli doğrusallaştırma ölçüm gürültüsüne duyarlıdır.
Kaynak metnin koşulları, bağımsız bilimsel inceleme veya analiz motoru doğrulaması yerine geçmez.
Güçlü yönleri
- Doğrusal olmayanlıkların tam iptali (göreceli derece koşullarını karşılayan sistemler için); bir yaklaşım değil.
- Tasarım problemini, olgun doğrusal yöntemlerin (kutupların yerleştirilmesi, LQR, H∞) kullanılmasını sağlayan doğrusal kontrole dönüştürür.
- Tam doğrusallaştırmanın mümkün olduğu durumlar için net koşullar (göreceli derece, tam rank) sağlar.
- Çok değişkenli doğrusal olmayan sistemleri MIMO giriş-çıkış ayrıştırması yoluyla zarifçe işleyebilir.
- Teorik çerçeve iyi kurulmuş ve güçlü cebirsel geometri temelleriyle desteklenmektedir.
Uygulama alanları
- Robotik: Doğrusal olmayan manipülatör kol kontrolü, geri beslemeli doğrusallaştırma yoluyla doğrusal olmayan dinamiklerin (eylemsizlik matrisi, Coriolis, sürtünme) kontrolü.
- Havacılık: Uçak doğrusal olmayan uçuş kontrolü, çok eksenli kuplajlı dinamiklere sahip tutum kontrol sistemleri.
- Güç elektroniği: Doğrusal olmayan elektromanyetik dinamiklerden yararlanan DC-DC dönüştürücü kontrolü, senkron motor hız kontrolü.
- Kimyasal işlemler: Karmaşık kinetiklere sahip doğrusal olmayan reaktör kontrolü, damıtma kolonu bileşim kontrolü.
- Deniz sistemleri: Gemi baş kontrolü, hidrodinamik doğrusal olmayanlıklarla otonom su altı aracı (AUV) yörünge takibi.
Nasıl çalışır?
Nasıl çalışır?
Sistemin iyi tanımlanmış göreceli dereceye sahip olduğunu ve ayrıştırma matrisinin tersinir olduğunu doğrulayın; bu koşullar tam geri beslemeli doğrusallaştırmanın mümkün olmasını sağlar.
Ters dinamikleri hesaplayın: sistemi doğrusal ve kontrol edilebilir hale getiren u = α(x) + β(x)·v doğrusal olmayan durum-geri besleme yasasını bulun.
Doğrusallaştırılmış sistem için yeni giriş v cinsinden doğrusal bir denetleyici (örneğin, kutup yerleştirme, LQR) tasarlayın.
Sıfır dinamiklerinin (kısıtlama manifoldundaki iç dinamikler) kararlı olduğunu kontrol edin; aksi takdirde kapalı döngü sistemi kararsız olabilir.
Sık yapılan hatalar
- Göreceli derece ve ayrıştırma koşullarını yanlış kontrol etmek, eksik doğrusallaştırmaya ve artık doğrusal olmayanlıklara yol açar.
- Sıfır dinamiklerinin kararlılığını göz ardı etmek; kararsız iç dinamiklere sahip bir sistem için mükemmel bir dış denetleyici tasarlamak, kararsız bir kapalı döngü sistemiyle sonuçlanır.
- Tam model bilgisinin varsayılması; pratikte, parametrik belirsizlik veya modellenmemiş dinamikler, doğrusallaştırılmış tasarımdan sapmalara neden olur.
- Model uyumsuzluğuna karşı kapalı döngü sağlamlığını doğrulamadan doğrusallaştırmaya aşırı güvenmek.
Sık sorulan sorular
Göreceli derece nedir ve neden önemlidir?
Göreceli derece, bir çıktının girdiyi açıkça görünür hale getirmek için kaç kez türevlenmesi gerektiğidir. Örneğin, y = h(x) ise ve y^(r)'de u'nun görünmesi için r kez türev almanız gerekiyorsa, göreceli derece r'dir. Tam geri beslemeli doğrusallaştırmanın mümkün olması için göreceli derece sistem derecesine eşit olmalıdır. Eğer göreceli derece < sistem derecesi ise, kararlılığı kontrol edilmesi gereken iç (sıfır) dinamiklere sahipsiniz demektir.
Sıfır dinamikleri nelerdir ve neden kararlı olmaları gerekir?
Sıfır dinamikleri, giriş-çıkış haritası doğrusallaştırıldığında gizli kalan iç dinamiklerdir. Çıktının sıfır olarak kısıtlandığı durumdaki sistem davranışını temsil ederler. Kapalı döngü sisteminin kararlı olması için sıfır dinamikleri kararlı olmalıdır; değilse, doğrusallaştırılmış tasarım çıktıyı stabilize edebilir ancak iç durumları kararsız hale getirebilir (örneğin, gözlemlenmeyen modlarda enerji birikmesi).
Geri beslemeli doğrusallaştırma, bir denge noktası etrafında doğrusallaştırmadan nasıl farklıdır?
Yerel doğrusallaştırma (Taylor açılımı) yalnızca bir denge noktası yakınındaki sistemi yaklaştırır ve küçük pertürbasyonlar için geçerlidir. Geri beslemeli doğrusallaştırma küreseldir (geniş bir alanda) ve tamdır—geri besleme yoluyla doğrusal olmayanlıkları iptal eder. Bu çok daha güçlüdür, ancak güçlü yapısal koşulları (göreceli derece, tekil olmayan ayrıştırma matrisi) karşılamasını gerektirir.
Ayrıştırma matrisi tekil olursa ne olur?
Tekil bir ayrıştırma matrisi, doğrusal olmayan sistemin geri besleme yoluyla bağımsız tek girişli tek çıkışlı (SISO) döngülere ayrışmadığı anlamına gelir. Bu, sistemin yalnızca geri besleme ile aşılamayan girişler ve çıkışlar arasında bir kuplajı olduğunu gösterir. Ya kontrol yapısını yeniden tasarlamanız ya da kayan mod veya MPC gibi alternatif yöntemler kullanmanız gerekir.
İlgili yöntemler
Kaynaklar
Isidori, A. (1995). Nonlinear Control Systems (3rd ed.). Springer-Verlag.
DOI kaynağını açKopyalandı.Sontag, E. D. (1983). A concept of input-output linearization. Proceedings of the 22nd IEEE Conference on Decision and Control.
Yayın kaynağını açKopyalandı.Nijmeijer, H., & Van der Schaft, A. J. (1990). Nonlinear Dynamical Control Systems. Springer-Verlag.
DOI kaynağını açKopyalandı.