Skip to content
กลับไปยังผลการค้นหา

แบบจำลองหลักการ-ตัวแทน

ผู้เสนอ
Michael Jensen, William Meckling, Bengt Holmstrom
ปี
1976
ประเภท
algorithm
กลุ่มวิธี
Game-theoretic

ข้อความนี้เป็นการแปลด้วยเครื่องและยังไม่ได้รับการตรวจทาน อ่านต้นฉบับภาษาอังกฤษ

ขนาดตัวอักษร

ใช้ทำอะไร?

แบบจำลองหลักการ-ตัวแทน (Principal-Agent Model) วิเคราะห์ว่าหลักการ (เช่น เจ้าของ, นายจ้าง, ผู้กำหนดนโยบาย) จะจูงใจตัวแทน (เช่น ผู้จัดการ, ลูกจ้าง, บริษัท) ให้ดำเนินการเพื่อประโยชน์ของหลักการได้อย่างไร เมื่อตัวแทนมีข้อมูลส่วนตัวหรือสามารถกระทำการที่ซ่อนเร้น แบบจำลองนี้ซึ่งถูกทำให้เป็นรูปธรรมโดย Jensen และ Meckling ในปี 1976 ระบุต้นทุนการเป็นตัวแทน (agency costs) ที่เกิดจากอันตรายทางศีลธรรม (moral hazard - ตัวแทนใช้ความพยายามน้อยกว่าที่ต้องการ) และการคัดเลือกที่ไม่พึงประสงค์ (adverse selection - ตัวแทนปกปิดข้อมูลที่ไม่เอื้ออำนวย) สัญญาที่เหมาะสมจะสร้างสมดุลระหว่างแรงจูงใจกับการจัดสรรความเสี่ยง

แนวคิดเบื้องหลังวิธีการ

ลองนึกภาพการจ้างคนมาทำงานแทนคุณ คุณไม่สามารถสังเกตความพยายามของพวกเขาได้: พวกเขาอาจทำงานหนักหรือเฉื่อยชา เนื่องจากพวกเขาแบกรับความเสี่ยงบางส่วนจากความพยายามและได้รับผลประโยชน์ไม่ว่าจะอย่างไร พวกเขาอาจใช้ความพยายามน้อยกว่าที่คุณต้องการ วิธีแก้ปัญหาคือการเชื่อมโยงค่าตอบแทนของพวกเขากับผลลัพธ์: หากงานสำเร็จ พวกเขาจะได้รับมากขึ้น แต่นี่ทำให้พวกเขาเสี่ยงต่อความเสี่ยงที่พวกเขาต้องการหลีกเลี่ยง สัญญาที่เหมาะสมจะสร้างสมดุลระหว่างแรงจูงใจ (กระตุ้นให้พวกเขาทำงานหนัก) กับความเสี่ยง (ปกป้องพวกเขาจากโชคร้าย) แรงจูงใจที่มากเกินไปทำให้ตัวแทนแบกรับความเสี่ยงมากเกินไป แรงจูงใจที่น้อยเกินไปจะขจัดแรงจูงใจ

ประวัติศาสตร์

Michael Jensen และ William Meckling ได้นำเสนอทฤษฎีตัวแทนในปี 1976 โดยอธิบายว่าการแยกความเป็นเจ้าของและการควบคุมสร้างต้นทุนการเป็นตัวแทนได้อย่างไร ผลงานของ Bengt Holmstrom ในช่วงทศวรรษ 1980-90 ได้นำเสนอแนวทางการแก้ปัญหาที่เข้มงวดสำหรับการทำสัญญาที่เหมาะสมภายใต้การกระทำและข้อมูลที่ซ่อนเร้น ผลงานของพวกเขาทำให้ Holmstrom และ Hart ได้รับรางวัลโนเบลในปี 2016 ทฤษฎีตัวแทนได้กลายเป็นรากฐานของการเงินองค์กร เศรษฐศาสตร์องค์กร และการออกแบบสัญญา

ควรใช้เมื่อใด

นำการวิเคราะห์หลักการ-ตัวแทนมาใช้ในการออกแบบสัญญาสำหรับการจ้างงาน ค่าตอบแทนผู้บริหาร การจัดซื้อจัดจ้าง การกำกับดูแล หรือการประกันภัย ใช้เมื่อการกระทำไม่สามารถสังเกตได้และตัวแทนอาจกระทำการขัดต่อผลประโยชน์ของหลักการ มีความสำคัญในการกำกับดูแลกิจการ (การปรับผลประโยชน์ของผู้บริหารและผู้ถือหุ้นให้สอดคล้องกัน) การบริหารภาครัฐ (การติดตามข้าราชการ) และสัญญาทางการเงิน (การจูงใจความพยายาม)

ข้อจำกัดและข้อควรพิจารณา

  • สมมติว่าหลักการสังเกตผลลัพธ์ เมื่อผลลัพธ์ไม่สามารถสังเกตได้หรือล่าช้ามาก สัญญาจะออกแบบได้ยากขึ้น
  • สมมติว่าตัวแทนมีความเสี่ยงไม่ชอบ (risk-averse) ตัวแทนที่ชอบความเสี่ยง (risk-neutral) อาจไม่ต้องการการลดทอนแรงจูงใจมากนัก
  • ไม่ได้กล่าวถึงสถานการณ์ที่มีตัวแทนหลายคนซึ่งตัวแทนมีปฏิสัมพันธ์กัน (อันตรายทางศีลธรรมของทีม)
  • ต้องการอรรถประโยชน์เชิงปริมาณ (cardinal utility) และข้อสมมติฐานการแจกแจงที่เฉพาะเจาะจง การวิเคราะห์เปรียบเทียบมีความอ่อนไหวต่อข้อสมมติฐาน

เงื่อนไขจากแหล่งที่มาไม่สามารถใช้แทนการทบทวนทางวิทยาศาสตร์ที่เป็นอิสระหรือการตรวจสอบโดยเอนจินวิเคราะห์ได้

จุดแข็ง

  • อธิบายต้นทุนการเป็นตัวแทนในองค์กรที่มีลำดับชั้นและผลกระทบต่อประสิทธิภาพ
  • จัดเตรียมกรอบงานสำหรับการออกแบบแรงจูงใจที่เหมาะสม โดยสร้างสมดุลระหว่างแรงจูงใจกับความเสี่ยง
  • ขยายไปยังการคัดเลือกที่ไม่พึงประสงค์ การทำงานหลายอย่าง และความกังวลเกี่ยวกับอาชีพ
  • สามารถนำไปใช้กับสัญญาจริงได้สูง (ค่าตอบแทนผู้บริหาร การแบ่งผลผลิต การหักลดหย่อนประกันภัย)

การประยุกต์ใช้

  • ค่าตอบแทนผู้บริหาร: การออกแบบตัวเลือกหุ้นและโครงสร้างโบนัสเพื่อจูงใจการสร้างมูลค่าระยะยาวให้กับผู้ถือหุ้น
  • สัญญาประกันภัย: การกำหนดค่าเสียหายส่วนแรกและค่าร่วมจ่ายเพื่อยับยั้งอันตรายทางศีลธรรม ในขณะที่ยังคงให้ความคุ้มครอง
  • สัญญาแบ่งผลผลิตและการเกษตร: การแบ่งผลผลิตระหว่างเจ้าของที่ดินและผู้เช่าเพื่อปรับแนวแรงจูงใจ
  • การจัดซื้อจัดจ้างและความร่วมมือระหว่างภาครัฐและเอกชน: การจัดโครงสร้างแผนการจ่ายเงินเพื่อลดต้นทุนและรับประกันคุณภาพ
  • สัญญาการกำกับดูแล: การออกแบบบทลงโทษและเงินอุดหนุนสำหรับสาธารณูปโภคและบริษัทที่ถูกกำกับดูแลเพื่อส่งเสริมประสิทธิภาพ

วิธีการทำงาน

วิธีการทำงาน

1

ระบุหลักการและตัวแทน วัตถุประสงค์ของหลักการ และความสามารถของหลักการในการสังเกตการกระทำและผลลัพธ์

2

ระบุชุดการกระทำของตัวแทน และการกระทำใดบ้างที่ไม่สามารถสังเกตได้โดยหลักการ (การกระทำที่ซ่อนเร้นซึ่งก่อให้เกิดอันตรายทางศีลธรรม)

3

กำหนดโครงสร้างค่าตอบแทน (โดยทั่วไปคือค่าจ้างที่เป็นฟังก์ชันของผลลัพธ์ที่สังเกตได้) ที่ทำให้ผลตอบแทนที่คาดหวังของหลักการสูงสุด ภายใต้ข้อจำกัดด้านแรงจูงใจของตัวแทน

4

ยืนยันว่าสัญญาที่เหมาะสมกระตุ้นให้ตัวแทนเลือกการกระทำที่หลักการต้องการ (ตัวแทนไม่มีแรงจูงใจที่จะเบี่ยงเบน)

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • สมมติว่าแรงจูงใจที่มีกำลังสูงช่วยเพิ่มผลตอบแทนของหลักการเสมอ แรงจูงใจที่มากเกินไปทำให้ตัวแทนเสี่ยงต่อความเสี่ยงที่พวกเขาไม่ต้องการ
  • สับสนระหว่างการกระทำที่ซ่อนเร้น (อันตรายทางศีลธรรม) กับข้อมูลที่ซ่อนเร้น (การคัดเลือกที่ไม่พึงประสงค์) แต่ละอย่างต้องการการออกแบบสัญญาที่แตกต่างกัน
  • มองข้ามว่าต้นทุนการเป็นตัวแทนมีอยู่จริงในดุลยภาพ สัญญาไม่สามารถกำจัดต้นทุนเหล่านี้ได้ เพียงแต่ลดให้เหลือน้อยที่สุด
  • ลืมไปว่าตัวแทนที่มีความไม่ชอบความเสี่ยงแตกต่างกันอาจต้องการสัญญาที่แตกต่างกัน (ดุลยภาพแบบแยกส่วน)

คำถามที่พบบ่อย

เหตุใดหลักการจึงไม่เพียงแค่ติดตามตัวแทนเพื่อสังเกตความพยายาม

การติดตามมีต้นทุนและมักเป็นไปไม่ได้ ความพยายามโดยทั่วไปไม่สามารถสังเกตได้ (ตัวแทนทำงานจากระยะไกล) หรือต้นทุนการติดตามมีมากกว่าผลประโยชน์จากการขจัดอันตรายทางศีลธรรม สัญญาที่กำหนดค่าตอบแทนตามผลลัพธ์ที่สังเกตได้ (เช่น กำไร) จะให้แรงจูงใจในต้นทุนที่ต่ำกว่า

ความแตกต่างระหว่างอันตรายทางศีลธรรมและการคัดเลือกที่ไม่พึงประสงค์คืออะไร

อันตรายทางศีลธรรมเกิดขึ้นหลังจากลงนามในสัญญา: ตัวแทนดำเนินการที่ซ่อนเร้นซึ่งทำให้ผลตอบแทนของหลักการแย่ลง การคัดเลือกที่ไม่พึงประสงค์เกิดขึ้นก่อนการทำสัญญา: ตัวแทนมีข้อมูลที่ซ่อนเร้นเกี่ยวกับประเภท (เช่น ความสามารถ) ที่หลักการไม่สามารถตรวจสอบได้ ทั้งสองอย่างต้องการสัญญาที่เข้ากันได้กับแรงจูงใจ แต่ในขั้นตอนที่แตกต่างกัน

เหตุใดสัญญาที่เหมาะสมจึงมักผูกค่าตอบแทนกับมาตรวัดผลลัพธ์ที่ไม่สมบูรณ์

เนื่องจากมาตรวัดความพยายามที่สมบูรณ์เป็นไปไม่ได้ การผูกค่าตอบแทนกับมาตรวัดผลลัพธ์ที่มีสัญญาณรบกวน (เช่น กำไรของบริษัท) จะจูงใจความพยายามอย่างไม่สมบูรณ์ แต่ทำให้ตัวแทนเสี่ยงต่อความผันผวนของผลลัพธ์แบบสุ่ม สัญญาที่เหมาะสมจะสร้างสมดุลระหว่างความแรงของแรงจูงใจกับความเสี่ยงที่ต้องเผชิญ

วิธีการที่เกี่ยวข้อง

แหล่งอ้างอิง

  1. Jensen, M. C., & Meckling, W. H. (1976). Theory of the firm: Managerial behavior, agency costs and ownership structure. Journal of Financial Economics, 3(4), 305-360.

    เปิดเอกสารอ้างอิง DOI
    คัดลอกแล้ว
  2. Holmstrom, B. (1991). The firm as a subpoena server. Journal of Law, Economics and Organization, 7(2), 53-64.

    เปิดเอกสารอ้างอิงสิ่งพิมพ์
    คัดลอกแล้ว