ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัล — การศึกษาวัฒนธรรมในสภาพแวดล้อมออนไลน์
- ผู้เสนอ
- Christine Hine (virtual ethnography); Robert V. Kozinets (netnography)
- ปี
- Late 1990s – 2000s
- ประเภท
- Qualitative research method
- กลุ่มวิธี
- Ethnography
ข้อความนี้เป็นการแปลด้วยเครื่องและยังไม่ได้รับการตรวจทาน อ่านต้นฉบับภาษาอังกฤษ
ใช้ทำอะไร?
ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลเป็นวิธีการวิจัยเชิงคุณภาพที่ปรับใช้การทำงานภาคสนามทางชาติพันธุ์วรรณนาแบบดั้งเดิมให้เข้ากับการตั้งค่าออนไลน์และสื่อดิจิทัล นักวิจัยจะใช้การสังเกตการณ์แบบมีส่วนร่วมอย่างต่อเนื่อง การรวบรวมเอกสาร และบางครั้งรวมถึงการสัมภาษณ์ เพื่อทำความเข้าใจว่าวัฒนธรรม อัตลักษณ์ และการปฏิบัติทางสังคมถูกสร้างขึ้นผ่านปฏิสัมพันธ์ทางดิจิทัลอย่างไรในชุมชนดิจิทัลหนึ่งแห่งหรือมากกว่านั้น เช่น แพลตฟอร์มโซเชียลมีเดีย ฟอรัม พื้นที่เล่นเกม หรือกลุ่มข้อความ แนวทางนี้ตระหนักว่าพื้นที่ออนไลน์ไม่ได้เป็นเพียงภาพสะท้อนของชีวิตออฟไลน์ แต่เป็นแหล่งผลิตทางวัฒนธรรมที่มีลักษณะเฉพาะตัว
แนวคิดเบื้องหลังวิธีการ
ลองจินตนาการว่าคุณต้องการทำความเข้าใจว่าผู้ป่วยโรคเรื้อรังสนับสนุนซึ่งกันและกันอย่างไรในกลุ่ม Facebook ส่วนตัว หรือชุมชนต่อต้านวัคซีนเผยแพร่เรื่องราวบน Reddit อย่างไร แทนที่จะออกแบบแบบสำรวจหรือทำการทดลองในห้องปฏิบัติการ ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลจะพาคุณเข้าไปในพื้นที่เหล่านั้น — อ่านบทสนทนาเมื่อเวลาผ่านไป สังเกตสัญลักษณ์และภาษาที่เกิดขึ้นซ้ำๆ สังเกตว่าใครพูดและใครถูกทำให้เงียบ และบางครั้งก็เข้าร่วมการสนทนาด้วยตนเอง ผลลัพธ์ที่ได้คือเรื่องราวที่สมบูรณ์และมีบริบทเกี่ยวกับวิธีการสร้างความหมายและการรักษาชุมชนผ่านหน้าจอและแพลตฟอร์ม ซึ่งทั้งแบบสำรวจและการนับเนื้อหาไม่สามารถจับภาพได้อย่างสมบูรณ์
ประวัติศาสตร์
วิธีการทางชาติพันธุ์วรรณนาถูกปรับใช้สำหรับสภาพแวดล้อมออนไลน์ในช่วงกลางถึงปลายทศวรรษ 1990 เมื่ออินเทอร์เน็ตกลายเป็นแหล่งชีวิตทางสังคมที่ยั่งยืน หนังสือ Virtual Ethnography (2000) ของ Christine Hine เป็นหนึ่งในงานวิเคราะห์ที่เป็นระบบชุดแรกๆ โดยให้เหตุผลว่าอินเทอร์เน็ตเป็นทั้งสิ่งประดิษฐ์ทางวัฒนธรรมและแหล่งวัฒนธรรม และแนวคิดการทำงานภาคสนามแบบดั้งเดิม — พื้นที่ภาคสนาม การปรากฏตัว การสังเกตการณ์ — สามารถนำมาจินตนาการใหม่ได้อย่างมีประสิทธิผลสำหรับการวิจัยออนไลน์ Robert Kozinets พัฒนา netnography เป็นรูปแบบเฉพาะที่เน้นชุมชนผู้บริโภคออนไลน์ โดยกำหนดขั้นตอนการรวบรวมและวิเคราะห์ข้อมูลใน Netnography (2010) ตั้งแต่นั้นมา วิธีการนี้ก็มีความหลากหลายในสาขาวิชาและแพลตฟอร์มต่างๆ โดยนักวิชาการเช่น Tom Boellstorff (ชาติพันธุ์วรรณนาในโลกเสมือนจริง) และ danah boyd (เว็บไซต์เครือข่ายสังคม) ได้ขยายการประยุกต์ใช้และขอบเขตทางญาณวิทยา
ควรใช้เมื่อใด
ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลเหมาะสมเมื่อคำถามวิจัยเกี่ยวข้องกับวิธีการสร้างและรักษาวัฒนธรรม อัตลักษณ์ ชุมชน หรือการปฏิบัติทางสังคมในสภาพแวดล้อมออนไลน์หรือสื่อดิจิทัล และเมื่อเป้าหมายคือความลึกซึ้งในการตีความมากกว่าการสรุปเชิงสถิติ เป็นทางเลือกที่เหมาะสมเมื่อปรากฏการณ์ที่สนใจเกิดขึ้นเป็นหลักหรืออย่างมีนัยสำคัญทางออนไลน์ — ชุมชนสุขภาพ วัฒนธรรมแฟนคลับ การเคลื่อนไหวทางการเมือง เครือข่ายมืออาชีพ วัฒนธรรมย่อยของเกม — และเมื่อจำเป็นต้องมีการสังเกตการณ์อย่างต่อเนื่องและมีบริบทเมื่อเวลาผ่านไปเพื่อทำความเข้าใจ ไม่เหมาะสมนักเมื่อมีเป้าหมายในการวัดความถี่หรือการกระจายของปรากฏการณ์ในประชากรขนาดใหญ่ (ใช้การวิเคราะห์เนื้อหาหรือวิธีการคำนวณ) เมื่อชุมชนออนไลน์มีขนาดเล็กเกินไปหรือเป็นส่วนตัวเกินไปที่จะสังเกตการณ์อย่างมีจริยธรรม หรือเมื่อคำถามวิจัยต้องการการควบคุมเชิงทดลอง
ข้อจำกัดและข้อควรพิจารณา
- ผลการวิจัยมีบริบทเฉพาะและถูกจำกัดด้วยพื้นที่ภาคสนามที่เลือก; ผลลัพธ์ไม่สามารถสรุปเชิงสถิติไปยังผู้ใช้แพลตฟอร์มทั้งหมดหรือสมาชิกทั้งหมดของกลุ่มสังคมได้
- พื้นที่ภาคสนามออนไลน์มีความผันผวน — แพลตฟอร์มเปลี่ยนข้อกำหนดในการให้บริการ ลบเนื้อหา หรือล่ม ทำให้การทำงานภาคสนามหยุดชะงักหรือสิ้นสุดลงอย่างไม่คาดคิด
- นักวิจัยสามารถสังเกตได้เฉพาะสิ่งที่มองเห็นได้ในที่สาธารณะหรือกึ่งสาธารณะเท่านั้น; ปฏิสัมพันธ์ส่วนตัว พฤติกรรมออฟไลน์ และมิติที่ไม่ใช่ข้อความในชีวิตของผู้เข้าร่วมยังคงอยู่นอกเหนือขอบเขตการมองเห็น
- การระบุตัวตนและลักษณะทางประชากรของสมาชิกชุมชนมักเป็นไปไม่ได้ ทำให้การสุ่มตัวอย่างแบบเจาะจงและการให้บริบทของผลการวิจัยซับซ้อน
- การจัดการด้านจริยธรรมมีความซับซ้อน: การยินยอม การระบุชื่อเป็นนิรนาม และขอบเขตสาธารณะ/ส่วนตัวของพื้นที่ออนไลน์เป็นประเด็นที่ถกเถียงกันและขึ้นอยู่กับเขตอำนาจศาล
เงื่อนไขจากแหล่งที่มาไม่สามารถใช้แทนการทบทวนทางวิทยาศาสตร์ที่เป็นอิสระหรือการตรวจสอบโดยเอนจินวิเคราะห์ได้
จุดแข็ง
- ให้ข้อมูลเชิงลึกที่สมบูรณ์และมีบริบทเกี่ยวกับวัฒนธรรมและชุมชนออนไลน์ที่แบบสำรวจและการนับเนื้อหาไม่สามารถให้ได้
- ช่วยให้สามารถศึกษาชุมชนที่มีอยู่เฉพาะหรือเป็นหลักในพื้นที่ดิจิทัล ทำให้สามารถเข้าถึงการสอบสวนเชิงคุณภาพได้เป็นครั้งแรก
- ระยะการเข้าถึงระยะยาวช่วยให้นักวิจัยสามารถตรวจจับการเปลี่ยนแปลง ความขัดแย้ง และวิวัฒนาการในบรรทัดฐานของชุมชนเมื่อเวลาผ่านไป
- ข้อมูลออนไลน์ที่เก็บถาวรช่วยลดอคติจากการระลึก — โพสต์ที่เกิดขึ้นตามธรรมชาติของผู้เข้าร่วมจะบันทึกการปฏิบัติในขณะนั้น ไม่ใช่เรื่องราวที่เล่าภายหลัง
- มีความยืดหยุ่นในแพลตฟอร์มต่างๆ (ฟอรัม โซเชียลมีเดีย แอปส่งข้อความ โลกเสมือนจริง) และสาขาวิชาต่างๆ (สุขภาพ การศึกษา การตลาด รัฐศาสตร์)
การประยุกต์ใช้
- การตรวจสอบว่าผู้ป่วยโรคเรื้อรังแสวงหาข้อมูล การสนับสนุนจากเพื่อนร่วมกลุ่ม และการยืนยันอัตลักษณ์อย่างไรในชุมชนสุขภาพออนไลน์และฟอรัมเฉพาะโรค
- การศึกษาบรรทัดฐาน พิธีกรรม และการปฏิบัติทางวัฒนธรรมย่อยของชุมชนเกมในสภาพแวดล้อมออนไลน์แบบผู้เล่นหลายคน
- การตรวจสอบว่าการเคลื่อนไหวทางการเมืองระดมพล ประสานงาน และสร้างอัตลักษณ์ร่วมกันอย่างไรผ่านแพลตฟอร์มโซเชียลมีเดียและแอปพลิเคชันส่งข้อความ
- การวิเคราะห์ว่าชุมชนแฟนคลับผลิตเนื้อหาสร้างสรรค์ เจรจาเรื่อง canon และควบคุมการเป็นสมาชิกชุมชนเกี่ยวกับแฟรนไชส์สื่อยอดนิยมอย่างไร
- การสำรวจว่าชุมชนวิชาชีพหรือวิชาการแบ่งปันความรู้ สร้างความเชี่ยวชาญ และจัดการชื่อเสียงอย่างไรผ่านกลุ่ม LinkedIn, listservs หรือ Twitter ทางวิชาการ
- การทำความเข้าใจว่าข้อมูลที่บิดเบือนหรือเรื่องเล่าสุดโต่งแพร่กระจายและได้รับการเสริมแรงภายในชุมชนออนไลน์แบบปิดหรือกึ่งปิดได้อย่างไร
วิธีการทำงาน
วิธีการทำงาน
นักวิจัยระบุพื้นที่ภาคสนามดิจิทัลหนึ่งแห่งหรือมากกว่านั้น — ชุมชนออนไลน์ แพลตฟอร์ม หรือพื้นที่เครือข่าย — ที่เกี่ยวข้องกับคำถามวิจัยและแสดงให้เห็นถึงปฏิสัมพันธ์ทางสังคมและการผลิตทางวัฒนธรรมอย่างต่อเนื่อง เกณฑ์การคัดเลือกประกอบด้วยความหนาแน่นของกิจกรรม การเข้าถึงสำหรับการสังเกตการณ์ และความเป็นไปได้ทางจริยธรรม ขอบเขตของพื้นที่ภาคสนาม (เช่น subreddit, แฮชแท็ก หรือ Discord server ที่เฉพาะเจาะจง) จะถูกกำหนดและบันทึกไว้ก่อนเข้าสู่พื้นที่
นักวิจัยเข้าสู่พื้นที่ภาคสนามในฐานะผู้สังเกตการณ์ระยะยาว และในกรณีที่เหมาะสม ก็เป็นผู้เข้าร่วมด้วย ขึ้นอยู่กับการออกแบบทางจริยธรรมของการศึกษา การปรากฏตัวอาจเปิดเผย (นักวิจัยระบุตัวตนอย่างเปิดเผย) หรือปกปิด (สังเกตการณ์เท่านั้น โดยทั่วไปสำหรับฟอรัมสาธารณะทั้งหมด) ระยะการเข้าถึง — ซึ่งมักจะใช้เวลาหลายสัปดาห์ถึงหลายเดือน — ช่วยให้นักวิจัยพัฒนาความเข้าใจแบบ emic เกี่ยวกับบรรทัดฐาน คำศัพท์ พิธีกรรม และลำดับชั้นทางสังคมของชุมชนก่อนที่จะเริ่มการวิเคราะห์
ข้อมูลจะถูกรวบรวมอย่างเป็นระบบจากหลายแหล่ง: โพสต์ที่เก็บถาวร กระทู้ รูปภาพ วิดีโอ และหน้าโปรไฟล์ประกอบเป็นคลังเอกสาร; บันทึกภาคสนามบันทึกการสังเกตการณ์ การตีความ และปฏิกิริยาเชิงสะท้อนของนักวิจัย; และเมื่อได้รับความยินยอมทางจริยธรรม การสัมภาษณ์ออนไลน์หรือดิจิทัลจะช่วยให้เข้าใจมุมมองของสมาชิกแต่ละคนได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น ภาพหน้าจอและการส่งออกข้อมูลจะถูกเก็บรักษาพร้อมข้อมูลเมตาเพื่อให้มั่นใจถึงความสามารถในการตรวจสอบย้อนกลับของการวิเคราะห์
วัสดุที่รวบรวมจะถูกวิเคราะห์ซ้ำๆ โดยใช้การเข้ารหัสเชิงชาติพันธุ์วรรณนา การวิเคราะห์เชิงธีม หรือเทคนิคการวิเคราะห์วาทกรรม นักวิจัยระบุธีมที่เกิดขึ้นซ้ำๆ หมวดหมู่ทางวัฒนธรรม และรูปแบบปฏิสัมพันธ์ โดยตั้งคำถามอย่างต่อเนื่องว่าตำแหน่งของตนเอง — อัตลักษณ์ ความคุ้นเคยกับวัฒนธรรมดิจิทัล สถานะคนในหรือคนนอก — กำหนดสิ่งที่พวกเขาสังเกตเห็นและวิธีการตีความอย่างไร บันทึกเชิงสะท้อนจะถูกเก็บไว้ควบคู่ไปกับรหัสการวิเคราะห์เพื่อให้เห็นอิทธิพลนี้อย่างโปร่งใส
ผลการวิจัยจะถูกเขียนขึ้นในรูปแบบคำอธิบายที่ละเอียด (thick description) ซึ่งถ่ายทอดวัฒนธรรม การปฏิบัติ และกระบวนการสร้างความหมายของชุมชนไปยังกลุ่มเป้าหมายที่ไม่คุ้นเคยกับพื้นที่ภาคสนาม การอ้างอิงจากข้อความออนไลน์ (ที่ระบุชื่อเป็นนิรนามตามความจำเป็น) และเรื่องราวสั้นๆ ของปฏิสัมพันธ์ที่สังเกตได้ถูกนำมาใช้เพื่อยืนยันการตีความด้วยหลักฐาน นักวิจัยกล่าวถึงการตัดสินใจทางจริยธรรม — โดยเฉพาะอย่างยิ่งเกี่ยวกับการยินยอมและการระบุชื่อเป็นนิรนาม — อย่างชัดเจนในรายงานฉบับสุดท้าย
ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย
- การปฏิบัติต่อพฤติกรรมออนไลน์เสมือนเป็นเพียงการสะท้อนวัฒนธรรมออฟไลน์ — พื้นที่ดิจิทัลมีคุณสมบัติ บรรทัดฐาน และตรรกะการแสดงออกของตนเอง; การวิเคราะห์ต้องเกี่ยวข้องกับแพลตฟอร์มในฐานะบริบทที่มีความหมาย ไม่ใช่ช่องทางที่เป็นกลาง
- ระยะเวลาการเข้าถึงไม่เพียงพอ — การเข้าสู่ชุมชนเพียงไม่กี่วันแล้วเข้ารหัสโพสต์จะให้ผลการวิจัยที่บางและปราศจากบริบท; ความเข้าใจเชิงชาติพันธุ์วรรณนาที่แท้จริงต้องอาศัยการสังเกตการณ์อย่างต่อเนื่องเป็นเวลาหลายสัปดาห์หรือหลายเดือน
- การละเลยตำแหน่งของนักวิจัย — การไม่บันทึกว่าอัตลักษณ์ของนักวิจัย ความรู้เดิมเกี่ยวกับแพลตฟอร์ม หรือการเป็นสมาชิกชุมชนมีอิทธิพลต่อการรวบรวมและตีความข้อมูลอย่างไร บ่อนทำลายความน่าเชื่อถือของผลการวิจัย
- การระบุชื่อเป็นนิรนามแบบตื้นๆ — การเปลี่ยนเฉพาะชื่อผู้ใช้ในขณะที่ยังคงรักษาคำพูดที่ถอดความมาซึ่งสามารถค้นหาได้บนแพลตฟอร์มเดิม อาจทำให้สามารถระบุตัวผู้เข้าร่วมได้อีกครั้ง; การระบุชื่อเป็นนิรนามที่แข็งแกร่งต้องอาศัยการถอดความหรือการสร้างสรรค์ข้อความผสมจากข้อความที่ละเอียดอ่อน
- การสับสนระหว่างชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลกับการวิเคราะห์เนื้อหา — หากไม่มีการเข้าถึงระยะยาวหรือบันทึกภาคสนามเชิงชาติพันธุ์วรรณนา และนักวิจัยเพียงแค่เข้ารหัสตัวอย่างโพสต์ วิธีการนั้นคือการวิเคราะห์เนื้อหา ไม่ใช่ชาติพันธุ์วรรณนา
คำถามที่พบบ่อย
ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลและ netnography แตกต่างกันอย่างไร?
Netnography เป็นรูปแบบเฉพาะและเป็นระบบของชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลที่พัฒนาโดย Robert Kozinets สำหรับการศึกษาชุมชนผู้บริโภคและแบรนด์ออนไลน์ โดยปฏิบัติตามชุดขั้นตอนที่กำหนดไว้ — การเข้าสู่การวิจัย การรวบรวมข้อมูล การตีความเชิงวิเคราะห์ และการนำเสนอ — และมีความแข็งแกร่งเป็นพิเศษในบริบทการตลาดและการวิจัยผู้บริโภค ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลเป็นคำที่ครอบคลุมที่กว้างกว่า ซึ่งรวมถึงแนวทางชาติพันธุ์วรรณนาใดๆ ที่ปรับใช้กับพื้นที่ภาคสนามดิจิทัล รวมถึงชาติพันธุ์วรรณนาเสมือนจริง ชาติพันธุ์วรรณนาออนไลน์ และ netnography หลักการสำคัญ — การเข้าถึง คำอธิบายที่ละเอียด และการสะท้อนตนเอง — มีร่วมกันในทุกรูปแบบ
ฉันจำเป็นต้องได้รับความยินยอมจากสมาชิกชุมชนที่ฉันรวบรวมโพสต์สาธารณะของพวกเขาหรือไม่?
สิ่งนี้ขึ้นอยู่กับมาตรฐานทางจริยธรรมของสถาบันของคุณ ลักษณะของแพลตฟอร์ม และความละเอียดอ่อนของเนื้อหา แพลตฟอร์มสาธารณะทั้งหมด (โพสต์ Twitter/X แบบเปิด กระทู้ Reddit สาธารณะ) โดยทั่วไปถือว่าคล้ายกับเอกสารสาธารณะ และคณะกรรมการจริยธรรมหลายแห่งอนุญาตให้สังเกตการณ์ได้โดยไม่ต้องได้รับความยินยอมจากแต่ละบุคคล โดยมีเงื่อนไขว่าข้อมูลจะถูกระบุชื่อเป็นนิรนามอย่างเหมาะสม ชุมชนกึ่งสาธารณะหรือส่วนตัว (กลุ่ม Facebook แบบปิด เซิร์ฟเวอร์ Discord ส่วนตัว) โดยทั่วไปต้องได้รับความยินยอมอย่างแข็งขันจากผู้ดูแลระบบ และในอุดมคติคือจากผู้เข้าร่วม ควรตรวจสอบแนวทางจริยธรรมของสถาบันของคุณเสมอ และเมื่อมีข้อสงสัย ให้ขอความยินยอมหรือถอดความแทนการอ้างอิงคำต่อคำ
ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลแตกต่างจากการวิเคราะห์เนื้อหาของโซเชียลมีเดียอย่างไร?
ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลต้องอาศัยการเข้าถึงอย่างต่อเนื่อง — นักวิจัยใช้เวลาอย่างยาวนานในชุมชน พัฒนาความเข้าใจตามบริบท เก็บรักษาบันทึกภาคสนาม และมีส่วนร่วมอย่างสะท้อนตนเองกับวัฒนธรรม การวิเคราะห์เนื้อหาจะเข้ารหัสตัวอย่างข้อความอย่างเป็นระบบตามหมวดหมู่ที่กำหนดไว้ล่วงหน้า โดยทั่วไปจะไม่มีการเข้าถึงของนักวิจัย และสร้างข้อมูลความถี่หรือรูปแบบ หากคุณกำลังนับการเกิดของแฮชแท็กหรือจัดหมวดหมู่ประเภทโพสต์ในคลังข้อมูลขนาดใหญ่ คุณกำลังทำการวิเคราะห์เนื้อหา หากคุณกำลังใช้ชีวิตในชุมชนเมื่อเวลาผ่านไปและตีความความหมายทางวัฒนธรรมของสิ่งที่คุณสังเกตเห็น คุณกำลังทำการชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัล ทั้งสองวิธีถูกต้อง; ไม่มีวิธีใดเป็นทางลัดสำหรับอีกวิธีหนึ่ง
การทำงานภาคสนามต้องใช้เวลานานเท่าใด?
ไม่มีกฎตายตัว แต่ระยะเวลาการเข้าถึงที่สั้นกว่าสี่ถึงหกสัปดาห์ไม่ค่อยให้ความลึกซึ้งทางชาติพันธุ์วรรณนาที่แท้จริง ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลที่ตีพิมพ์หลายเรื่องเกี่ยวข้องกับการสังเกตการณ์อย่างต่อเนื่องเป็นเวลาหกเดือนถึงสองปีหรือมากกว่านั้น หลักการปฏิบัติคือความอิ่มตัวทางวัฒนธรรม — จุดที่คุณสามารถคาดการณ์ได้ว่าสมาชิกชุมชนจะตอบสนองต่อเหตุการณ์ใหม่ๆ อย่างไร เข้าใจความสำคัญของการอ้างอิงภายในกลุ่ม และระบุกรณีที่เบี่ยงเบน การทำงานภาคสนามที่เร่งรีบจะสร้างสิ่งที่บางครั้งเรียกว่า 'ชาติพันธุ์วรรณนาแบบขับรถผ่าน' ซึ่งขาดความละเอียดอ่อนทางบริบทที่วิธีการนี้ออกแบบมาเพื่อมอบให้
ชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลสามารถใช้ร่วมกับวิธีการอื่นได้หรือไม่?
ได้ — อันที่จริง การตรวจสอบสามเส้าทางระเบียบวิธีวิจัยเป็นเรื่องปกติและมักจะเสริมสร้างการศึกษา การสังเกตการณ์เชิงชาติพันธุ์วรรณนาดิจิทัลมักจะเสริมด้วยการสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้างหรือแบบเล่าเรื่องกับสมาชิกชุมชน (เพื่อทำความเข้าใจมุมมองของแต่ละบุคคลให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น) การวิเคราะห์วาทกรรมของข้อความสำคัญ (เพื่อวิเคราะห์รูปแบบภาษาอย่างเป็นระบบ) หรือเครื่องมือสำรวจ (เพื่ออธิบายลักษณะทางประชากรของชุมชนในวงกว้าง) สิ่งสำคัญคือแกนหลักเชิงชาติพันธุ์วรรณนา — การเข้าถึงอย่างต่อเนื่องและคำอธิบายที่ละเอียด — ยังคงเป็นหลักมากกว่าที่จะถูกแทนที่ด้วยวิธีการเสริม
วิธีการที่เกี่ยวข้อง
แหล่งอ้างอิง
Kozinets, R. V. (2010). Netnography: Doing Ethnographic Research Online. Sage.
ISBN: 978-1847875228คัดลอกแล้วHine, C. (2000). Virtual Ethnography. Sage.
เปิดเอกสารอ้างอิงสิ่งพิมพ์คัดลอกแล้ว