Skip to content
กลับไปยังผลการค้นหา

การวัดการปฏิบัติกิจกรรมของแคนาดา (Canadian Occupational Performance Measure: COPM)

ผู้เสนอ
Law, M., Baptiste, S., Carswell, A., McColl, M., Polatajko, H., & Pollock, N.
ปี
1990
ประเภท
Client self-report (semi-structured interview)
กลุ่มวิธี
client-centered occupational performance

ข้อความนี้เป็นการแปลด้วยเครื่องและยังไม่ได้รับการตรวจทาน อ่านต้นฉบับภาษาอังกฤษ

ขนาดตัวอักษร

ใช้ทำอะไร?

COPM เป็นเครื่องมือประเมินแบบกึ่งโครงสร้างที่ยึดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง ออกแบบมาเพื่อวัดการเปลี่ยนแปลงของการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)เมื่อเวลาผ่านไป พัฒนาโดย Law และคณะ (1990) ที่มหาวิทยาลัย McMaster ในแคนาดา ได้กลายเป็นเสาหลักของการปฏิบัติการบำบัด โดยมุ่งเน้นที่การระบุและประเมินปัญหาการปฏิบัติงานที่สำคัญที่สุดสำหรับผู้รับบริการแต่ละราย

แนวคิดเบื้องหลังวิธีการ

COPM มีพื้นฐานมาจาก Canadian Model of Occupational Performance and Engagement และปรัชญากิจกรรมบำบัด (occupational therapy)ที่ยึดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง แทนที่จะทดสอบกิจกรรมที่กำหนดไว้ล่วงหน้า COPM ขอให้ผู้รับบริการระบุปัญหาการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)ของตนเอง—กิจกรรมที่พวกเขาต้องการ จำเป็น หรือคาดว่าจะต้องทำ—ในสามด้านของชีวิต: การดูแลตนเอง การผลิตภาพ และการพักผ่อน จากนั้นนักบำบัดจะช่วยผู้รับบริการจัดลำดับความสำคัญของปัญหาการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)สูงสุดห้าประการ และให้คะแนนการปฏิบัติงานปัจจุบันและความพึงพอใจกับการปฏิบัติงานในมาตราส่วน 10 ระดับ วิธีการแบบเฉพาะบุคคลนี้เคารพอำนาจของผู้รับบริการและรับประกันว่าการประเมินมีความหมายและเกี่ยวข้องกับประสบการณ์ชีวิตของแต่ละบุคคล เครื่องมือวัดประสบการณ์การปฏิบัติงานเชิงอัตวิสัย ไม่ใช่การทำงานให้สำเร็จตามวัตถุประสงค์

ประวัติศาสตร์

COPM ได้รับการพัฒนาโดย Law, Baptiste, Carswell, McColl, Polatajko และ Pollock ที่มหาวิทยาลัย McMaster ในปี 1990 เพื่อตอบสนองความต้องการเครื่องมือวัดผลลัพธ์ที่ยึดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลางและเฉพาะบุคคลในกิจกรรมบำบัด (occupational therapy) เกิดขึ้นจาก Canadian Model of Occupational Performance (CMOP) และสะท้อนถึงการเปลี่ยนแปลงกระบวนทัศน์ไปสู่การปฏิบัติที่ยึดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง เครื่องมือนี้ได้รับการแปลเป็นภาษาต่างๆ มากกว่า 30 ภาษา และได้รับการยอมรับอย่างกว้างขวางในกิจกรรมบำบัด (occupational therapy) กายภาพบำบัด และเวชศาสตร์ฟื้นฟู การศึกษาตรวจสอบความตรงและความเที่ยงหลายครั้งยืนยันความเที่ยง (ICC การทดสอบซ้ำ 0.80+) ความตรงตามโครงสร้าง และการตอบสนอง COPM ถูกนำไปใช้ในการศึกษาผลลัพธ์หลายพันรายการ และถือเป็นมาตรฐานทองคำสำหรับการวัดประสิทธิภาพการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)เฉพาะบุคคล

ควรใช้เมื่อใด

COPM เหมาะสมตลอดช่วงชีวิต (เด็ก วัยรุ่น ผู้ใหญ่ ผู้สูงอายุ) และสำหรับเกือบทุกภาวะที่ส่งผลต่อประสิทธิภาพการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance): ความผิดปกติทางระบบประสาท (โรคหลอดเลือดสมอง โรคพาร์กินสัน การบาดเจ็บที่สมอง) ภาวะกล้ามเนื้อและกระดูก (โรคข้ออักเสบ การบาดเจ็บที่แขนส่วนบน) ความพิการแต่กำเนิด ภาวะสุขภาพจิต และภาวะเปราะบางในผู้สูงอายุ (frailty) มีคุณค่าอย่างยิ่งเมื่อลำดับความสำคัญของกิจกรรมในค่าพื้นฐานไม่แน่นอน หรือเมื่อนักบำบัดต้องการกำหนดมาตรวัดผลลัพธ์ที่สะท้อนเป้าหมายของผู้รับบริการเอง COPM เหมาะสมน้อยกว่าสำหรับการคัดกรองอย่างรวดเร็วในสถานพยาบาลเฉียบพลัน หรือสำหรับการใช้แบบกลุ่ม แม้ว่าจะมีการปรับเปลี่ยนก็ตาม เหมาะอย่างยิ่งสำหรับการกำหนดเป้าหมายการฟื้นฟูเฉพาะบุคคลและการติดตามความคืบหน้าสู่ผลลัพธ์ด้านกิจกรรมที่ผู้รับบริการระบุ

ข้อจำกัดและข้อควรพิจารณา

  • ใช้เวลานาน: การสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้างต้องใช้เวลา 30–45 นาที จำกัดการใช้งานในสถานพยาบาลที่มีผู้ป่วยจำนวนมากหรือสถานพยาบาลเฉียบพลัน
  • อัตวิสัย: อาศัยการรายงานตนเองของผู้รับบริการทั้งหมด ไม่มีการวัดประสิทธิภาพเชิงวัตถุประสงค์หรือการตรวจสอบความยากลำบาก
  • ต้องการการสื่อสารที่ชัดเจน: ผู้รับบริการต้องสามารถอธิบายความกังวลด้านการทำกิจกรรมได้ ผู้รับบริการที่มีความบกพร่องทางสติปัญญาอาจประสบปัญหา
  • ไม่มีเกณฑ์ปกติเฉพาะกลุ่มประชากร: การตีความอาศัยการเปลี่ยนแปลงของแต่ละบุคคล ไม่ใช่การเปรียบเทียบกับกลุ่มประชากร
  • การกำหนดมาตรฐานคำถามสอบถามที่จำกัด: ความแตกต่างในแนวทางการสัมภาษณ์ของผู้สัมภาษณ์อาจส่งผลต่อความสอดคล้องในการใช้แต่ละครั้ง
  • การให้คะแนนย้อนหลัง: ผู้รับบริการให้คะแนนความพึงพอใจย้อนหลัง ซึ่งอาจได้รับผลกระทบจากอคติจากการระลึกย้อนหลัง (recall bias)หรือสภาวะอารมณ์ ณ เวลาที่กรอก

เงื่อนไขจากแหล่งที่มาไม่สามารถใช้แทนการทบทวนทางวิทยาศาสตร์ที่เป็นอิสระหรือการตรวจสอบโดยเอนจินวิเคราะห์ได้

จุดแข็ง

  • ยึดผู้รับบริการเป็นศูนย์กลาง: เน้นประเด็นด้านกิจกรรม (occupational issues)ที่สำคัญต่อบุคคล ส่งเสริมการมีส่วนร่วมและแรงจูงใจภายใน
  • ผลลัพธ์เฉพาะบุคคล: หลีกเลี่ยงการประเมินแบบเหมารวม ผลลัพธ์ปัญหาการปฏิบัติงานของผู้รับบริการแต่ละรายมีความเฉพาะตัว
  • การวัดแบบสองแกน: แยกความสามารถในการปฏิบัติงานออกจากความพึงพอใจ เผยให้เห็นความไม่สอดคล้องกัน (เช่น สามารถทำได้แต่ไม่พอใจ)
  • มีความไวต่อการเปลี่ยนแปลง: การตอบสนองที่แข็งแกร่งและ MCID ที่กำหนดไว้ มีประสิทธิภาพในการติดตามผลลัพธ์การฟื้นฟู
  • ขอบเขตแบบองค์รวม: ครอบคลุมการดูแลตนเอง การผลิตภาพ และการพักผ่อนในทุกกลุ่มอายุและทุกภาวะ
  • สร้างความสัมพันธ์ในการบำบัด: กระบวนการสัมภาษณ์เองเป็นการบำบัด ช่วยให้เป้าหมายและลำดับความสำคัญชัดเจนขึ้น

การประยุกต์ใช้

  • การฟื้นฟูหลังโรคหลอดเลือดสมอง: การระบุลำดับความสำคัญของการทำงาน (เช่น การแต่งกาย กิจกรรมในครัว) และการติดตามการฟื้นตัวในกิจกรรมที่มีความหมายต่อผู้ป่วย
  • การจัดการโรคข้ออักเสบรูมาตอยด์: การวัดการเปลี่ยนแปลงในการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)และความพึงพอใจเมื่อกิจกรรมของโรคหรือการทำงานเปลี่ยนแปลงไป
  • การฟื้นฟูจากการบาดเจ็บที่สมอง (TBI): การติดตามความคืบหน้าสู่เป้าหมายที่ผู้รับบริการระบุในการดูแลตนเอง การทำงาน/การเรียน และการมีส่วนร่วมทางสังคม
  • การบำบัดมือและการฟื้นฟูแขนส่วนบน: การติดตามการกลับไปทำกิจกรรมที่มีความหมาย (เช่น การเขียน การทำอาหาร งานอดิเรก) หลังการบาดเจ็บหรือการผ่าตัด
  • การบาดเจ็บที่ไขสันหลังและการฝึกอุปกรณ์ช่วยเคลื่อนที่: การประเมินความเป็นอิสระในการทำกิจกรรมและความพึงพอใจกับกิจกรรมที่ปรับเปลี่ยน
  • ภาวะพัฒนาการในเด็ก: การติดตามประสิทธิภาพการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)ในการเล่น การดูแลตนเอง และการมีส่วนร่วมในโรงเรียนในเด็กที่มีภาวะสมองพิการ ออทิสติก หรือความบกพร่องทางการเรียนรู้
  • สุขภาพจิตและการฟื้นฟูทางจิตสังคม: การวัดการมีส่วนร่วมในกิจกรรมที่มีความหมายและความพึงพอใจกับบทบาทการผลิตภาพและการพักผ่อน
  • วัยสูงอายุและภาวะเปราะบาง (frailty): การติดตามความสามารถในการมีส่วนร่วมในกิจกรรมที่มีคุณค่าและระบุลำดับความสำคัญในการรักษาความเป็นอิสระ

วิธีการทำงาน

วิธีการทำงาน

1

COPM ใช้ในรูปแบบการสัมภาษณ์แบบกึ่งโครงสร้าง โดยทั่วไปใช้เวลา 30–45 นาที นักกิจกรรมบำบัดจะนำผู้รับบริการผ่านการสนทนาแบบปลายเปิดเกี่ยวกับประสิทธิภาพการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)ในสามโดเมน: การดูแลตนเอง (สุขอนามัยส่วนบุคคล การแต่งกาย การเคลื่อนไหวเพื่อการทำงาน การจัดการชุมชน) การผลิตภาพ (งานที่ได้รับค่าจ้าง/ไม่ได้รับค่าจ้าง การทำงานอาสาสมัคร โรงเรียน การจัดการครัวเรือน การดูแลบุตร) และการพักผ่อน (การพักผ่อนแบบเงียบ การพักผ่อนแบบเคลื่อนไหว การเข้าสังคม) นักบำบัดจะช่วยผู้รับบริการระบุปัญหาการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)ที่เฉพาะเจาะจง—กิจกรรมที่พวกเขาต้องการทำ จำเป็นต้องทำ หรือคาดว่าจะต้องทำ แต่ประสบปัญหา จากนั้นผู้รับบริการจะให้คะแนนความสำคัญของแต่ละปัญหา และนักบำบัดมักจะช่วยผู้รับบริการเลือกห้าปัญหาที่สำคัญที่สุด (แม้ว่าจำนวนน้อยกว่าก็ยอมรับได้)

สูตร
Semi-structured interview conducted by occupational therapist. Client identifies occupational performance issues across self-care, productivity, and leisure domains. Typically 30-45 minutes.
2

ปัญหาการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)ที่เลือกแต่ละรายการจะถูกให้คะแนนในมาตราส่วน 10 ระดับที่แยกจากกันสองรายการ: (1) มาตราส่วนประสิทธิภาพ: 1=ไม่สามารถปฏิบัติได้ 5=สามารถปฏิบัติได้ด้วยความยากลำบากบางประการ 10=สามารถปฏิบัติได้ดี (2) มาตราส่วนความพึงพอใจ: 1=ไม่พอใจ 5=ค่อนข้างพอใจ 10=พอใจมาก COPM ให้คะแนนสองคะแนน: คะแนนประสิทธิภาพ (ค่าเฉลี่ยของคะแนนประสิทธิภาพ) และคะแนนความพึงพอใจ (ค่าเฉลี่ยของคะแนนความพึงพอใจ) แต่ละคะแนนมีตั้งแต่ 1–10 คะแนนการเปลี่ยนแปลงจะถูกคำนวณโดยการลบคะแนนพื้นฐานออกจากคะแนนติดตาม สามารถติดตามการเปลี่ยนแปลงของแต่ละรายการได้ COPM สร้างทั้งคะแนนเชิงปริมาณและคำบรรยายเชิงคุณภาพที่อธิบายความกังวลด้านการทำกิจกรรมของผู้รับบริการ

สูตร
Each of up to 5 occupational performance problems rated on two 10-point scales: Performance (1=unable to perform, 10=able to perform well) and Satisfaction (1=not satisfied, 10=very satisfied). Calculate performance and satisfaction scores as mean of ratings.
3

ผลลัพธ์หลักคือการเปลี่ยนแปลง (เดลต้า) ในคะแนนประสิทธิภาพและความพึงพอใจจากค่าพื้นฐานถึงการติดตามผล Minimum Clinically Important Difference (MCID) คือ 2 คะแนนในมาตราส่วนประสิทธิภาพหรือความพึงพอใจ การเปลี่ยนแปลง ≥2 บ่งชี้ถึงการปรับปรุงที่สำคัญทางคลินิกสำหรับประเด็นด้านกิจกรรม (occupational issues)เฉพาะนั้น การวิจัยบางส่วนชี้ให้เห็นว่า MCID อาจต่ำถึง 1.5 สำหรับบางประชากร ไม่มีเกณฑ์ตายตัวสำหรับคะแนนสัมบูรณ์ การตีความขึ้นอยู่กับผู้รับบริการและบริบท การปรับปรุงอาจไม่สมมาตร (เช่น ประสิทธิภาพดีขึ้น แต่ความพึงพอใจยังคงต่ำ หรือในทางกลับกัน) COPM มีความไวต่อผลลัพธ์ของการฟื้นฟู และแสดงให้เห็นถึงการตอบสนองในผู้ป่วยโรคหลอดเลือดสมอง โรคข้ออักเสบ การบาดเจ็บที่สมอง และภาวะอื่นๆ การใช้ COPM ที่ค่าพื้นฐานยังทำหน้าที่เป็นการแทรกแซง—เพียงแค่การสะท้อนสิ่งที่ผู้รับบริการต้องการบรรลุสามารถส่งเสริมการมีส่วนร่วมได้

สูตร
Individual change scores calculated (current minus baseline). Minimum Clinically Important Difference (MCID)=2 points on either performance or satisfaction scale. Changes ≥2 indicate clinically meaningful improvement. Compare baseline and follow-up performance/satisfaction profiles.

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • การถามคำถามชี้นำหรือแนะนำประเด็นด้านกิจกรรม (occupational issues) แทนที่จะให้ผู้รับบริการระบุความกังวลด้วยตนเอง
  • การสอบถามหรือชี้แจงคำอธิบายปัญหาอาชีพของผู้รับบริการไม่เพียงพอ ประเด็นที่คลุมเครือจะตีความได้ยากในการติดตามผล
  • คาดหวังให้ COPM วัดประสิทธิภาพการทำงานของงานเชิงวัตถุประสงค์ แต่เป็นการวัดประสบการณ์เชิงอัตวิสัยและความสามารถที่รับรู้
  • การใช้คะแนน COPM เพื่อเปรียบเทียบระหว่างผู้รับบริการหรือกลุ่มประชากร เป็นเครื่องมือแบบเฉพาะบุคคลและไม่ได้ออกแบบมาสำหรับการเปรียบเทียบกลุ่ม
  • การใช้แบบประเมินโดยไม่มีเวลาเพียงพอหรือในสภาพแวดล้อมที่เร่งรีบ ซึ่งส่งผลเสียต่อคุณค่าในการบำบัดและความลึกของการสำรวจ
  • การเลือกประเด็นด้านกิจกรรม (occupational issues)มากเกินไป (>5) หรือประเด็นที่คลุมเครือหรือทับซ้อน ทำให้การให้คะแนนและการตีความซับซ้อน

คำถามที่พบบ่อย

สามารถใช้ COPM กับผู้รับบริการที่มีความบกพร่องทางสติปัญญาหรือปัญหาการสื่อสารได้หรือไม่

COPM ต้องการให้ผู้รับบริการอธิบายความกังวลด้านการทำกิจกรรมและเข้าใจมาตราส่วนการให้คะแนน 10 ระดับ ความบกพร่องทางสติปัญญารุนแรงหรือข้อบกพร่องทางภาษาในการแสดงออกอาจจำกัดการตอบสนอง มีการสำรวจการปรับเปลี่ยน (เช่น กระดานภาพ มาตราส่วนการให้คะแนนที่ง่ายขึ้น การมีส่วนร่วมของผู้ดูแล) แต่ COPM มาตรฐานออกแบบมาสำหรับผู้ใหญ่ที่มีสติปัญญาปกติหรือบกพร่องเล็กน้อย การศึกษาบางส่วนสนับสนุนการให้คะแนนโดยผู้ดูแล (proxy) แม้ว่าสิ่งเหล่านี้อาจไม่สะท้อนประสบการณ์เชิงอัตวิสัยของผู้รับบริการอย่างเต็มที่

Minimum Clinically Important Difference (MCID) บน COPM คืออะไร

MCID ที่ยอมรับคือ 2 คะแนนในมาตราส่วนประสิทธิภาพหรือความพึงพอใจ ซึ่งบ่งชี้ถึงการเปลี่ยนแปลงที่มีความหมายในประเด็นด้านกิจกรรม (occupational issues)เฉพาะนั้น การวิจัยบางส่วน โดยเฉพาะในผู้สูงอายุและบางกลุ่มประชากร ชี้ให้เห็นว่า MCID คือ 1.5 MCID ใช้กับเครื่องมือทั้งหมดและใช้กับรายการประสิทธิภาพการปฏิบัติกิจกรรม (occupational performance)แต่ละรายการ ไม่ขึ้นอยู่กับจำนวนรายการที่เลือกหรือคะแนนพื้นฐาน

COPM มีลิขสิทธิ์หรือไม่และสามารถใช้ได้ฟรีหรือไม่

COPM มีลิขสิทธิ์และต้องซื้อจาก CAOT Publications (www.thecopm.com) ต้องมีใบอนุญาตใช้งานครั้งเดียวหรือใบอนุญาตองค์กร มีหลักสูตรฝึกอบรมและการรับรอง แต่ไม่บังคับสำหรับการใช้เครื่องมือ ลิขสิทธิ์รับประกันการควบคุมคุณภาพและสนับสนุนการวิจัยและพัฒนาอย่างต่อเนื่อง

สามารถใช้ COPM เพื่อเปรียบเทียบผลลัพธ์ระหว่างกลุ่มผู้รับบริการที่แตกต่างกันหรือเพื่อเปรียบเทียบโปรแกรมได้หรือไม่

ไม่ได้ COPM เป็นเครื่องมือแบบเฉพาะบุคคล วัดการเปลี่ยนแปลงของแต่ละบุคคลและไม่มีเกณฑ์ปกติ (norm)สำหรับการเปรียบเทียบกลุ่มประชากรหรือการเปรียบเทียบระดับกลุ่ม ประเด็นด้านกิจกรรม (occupational issues)และคะแนนพื้นฐานของผู้รับบริการแต่ละรายมีความเฉพาะตัว การประเมินระดับโปรแกรมจะต้องรวบรวมคะแนนการเปลี่ยนแปลง (เช่น ค่าเฉลี่ยการเปลี่ยนแปลงประสิทธิภาพในผู้รับบริการทั้งหมด) แต่สิ่งนี้ไม่ได้ให้บริบทเกณฑ์ปกติของเครื่องมือที่อิงตามกลุ่มประชากร

ควรประเมิน COPM ซ้ำบ่อยแค่ไหน

ความถี่ในการประเมิน COPM ซ้ำขึ้นอยู่กับการแทรกแซงและบริบททางคลินิก ในการฟื้นฟูเฉียบพลัน การประเมินซ้ำรายเดือนหรือรายปักษ์อาจเหมาะสม ในการบำบัดผู้ป่วยนอก ช่วง 4–8 สัปดาห์เป็นเรื่องปกติ อย่างน้อยที่สุด COPM ควรใช้ที่ค่าพื้นฐาน (baseline)และเมื่อจำหน่าย การประเมินซ้ำระหว่างการแทรกแซง (เช่น ที่ 4 สัปดาห์) สามารถช่วยแจ้งการปรับเป้าหมายและการมีส่วนร่วมได้

วิธีการที่เกี่ยวข้อง

แหล่งอ้างอิง

  1. Law, M., Baptiste, S., Carswell, A., McColl, M. A., Polatajko, H., & Pollock, N. (1990). Canadian Occupational Performance Measure. CAOT Publications.

    เปิดเอกสารอ้างอิงสิ่งพิมพ์
    คัดลอกแล้ว
  2. Law, M., Steinwender, S., & Leclair, L. (1998). Occupation, health and well-being. Canadian Journal of Occupational Therapy, 65(2), 81-91.

    เปิดเอกสารอ้างอิง DOI
    คัดลอกแล้ว