Przejdź do treści
Wróć do wyników wyszukiwania

Destylacja reaktywna

Autor metody
Klaus Sundmacher
Rok
1995
Typ
Integrated reaction-separation process model
Rodzina
Process Intensification

Ten tekst jest tłumaczeniem maszynowym i nie został jeszcze sprawdzony. Przeczytaj oryginał po angielsku

Rozmiar czcionki

Do czego służy?

Destylacja reaktywna łączy reakcję i separację w jednej kolumnie, gdzie reagenty są stale oddzielane od produktów, jednocześnie reagując na katalitycznych półkach.

Zapoczątkowany w latach 90. XX wieku przez Klausa Sundmachera i innych, ta technika intensyfikacji procesu znacznie obniża koszty kapitałowe, zużycie energii i wpływ na środowisko dla odpowiednich reakcji. Jest obecnie udowodniony przemysłowo dla procesów estryfikacji, hydratacji i transestryfikacji.

Intuicja stojąca za metodą

W konwencjonalnej praktyce reagujesz A + B w oddzielnym reaktorze, aby uzyskać C, a następnie destylujesz, aby oddzielić C (produkt) od nieprzereagowanych A i B. Wymaga to dwóch naczyń. Destylacja reaktywna łączy oba: sama kolumna destylacyjna jest reaktorem. Reagenty wchodzą nisko w kolumnie, reagują na katalitycznych półkach w środku, a produkty są oddzielane na górze lub na dole. Usunięcie produktów (zwłaszcza jeśli są ograniczone równowagą) popycha reakcję do przodu, poprawiając konwersję i selektywność bez oddzielnego reaktora. Łączenie operacji jest bardziej wydajne i ekonomiczne.

Historia

Destylacja reaktywna wyłoniła się jako temat badawczy w latach 80. XX wieku i została skomercjalizowana w latach 90. XX wieku. Przykłady przemysłowe obejmują proces kwasu octowego firmy Celanese (karbonylacja metanolu) i liczne jednostki estryfikacyjne. Badania kontynuowane są nad reaktywnymi separacjami wykraczającymi poza destylację (reaktory chromatograficzne, reaktory membranowe).

Kiedy stosować

Stosować destylację reaktywną dla reakcji odwracalnych lub ograniczonych równowagą (estry, etery, alkohole), gdzie usunięcie produktu poprawia konwersję. Jest idealna, gdy reakcja jest umiarkowanie szybka (czas retencji w minutach) i gdy energia grzewcza/chłodząca byłaby inaczej zmarnowana. Unikać dla reakcji silnie egzotermicznych wymagających precyzyjnej kontroli temperatury lub bardzo szybkich reakcji wymagających dużych zapasów katalizatora.

Ograniczenia i uwagi

  • Skomplikowana w projektowaniu; potrzebna rygorystyczna symulacja, nie proste metody skrótowe
  • Trudna w kontroli; stabilność destylacji i sprzężenie reakcji mogą powodować oscylacje
  • Ograniczona do kompatybilnych reakcji i separacji (okna termiczne muszą się pokrywać)
  • Duże zapasy katalizatora; wolne reakcje wymagają nadmiernej ilości katalizatora w kolumnie

Warunki podane w źródle nie zastępują niezależnego przeglądu naukowego ani walidacji przez silnik analityczny.

Mocne strony

  • Wyższa konwersja i selektywność niż w oddzielnym reaktorze (usunięcie produktu popycha równowagę)
  • Zredukowane koszty kapitałowe (jedno naczynie vs. reaktor + kolumna)
  • Niższe zużycie energii (łączy ogrzewanie do reakcji i destylacji)
  • Mniejszy ślad środowiskowy; zintensyfikowany proces

Zastosowania

  • Estryfikacja: kwas octowy + etanol do octanu etylu + woda (procesy Eastmana, Celanese)
  • Hydratacja: izobutan + woda do tert-butanolu w destylacji reaktywnej
  • Transestryfikacja: synteza biodiesla z olejów i metanolu
  • Eteryfikacja: lekkie olefiny + alkohole do eterów (np. MTBE, TAME)

Jak to działa

Jak to działa

1

Określić skład wsadu, rodzaj i lokalizację katalizatora, kinetykę reakcji oraz równowagi termodynamiczne.

2

Zaprojektować kolumnę: liczbę półek, pozycję wsadu, półki z katalizatorem, współczynnik refluxu.

Wzór
\text{Define column stages, reactions, feed composition, reflux ratio}
3

Na każdym etapie zastosować bilanse masy sprzężone z szybkościami reakcji i równowagą ciecz-para jednocześnie.

Wzór
\text{Mass balance on stage } j: \text{in} = \text{out} + \text{reaction}
4

Użyć rygorystycznych symulacji RADFRAC (opartych na szybkości lub na etapach) z wbudowanymi modułami kinetyki reakcji.

Wzór
\text{RADFRAC simulation with reaction kinetics; simultaneous solution of equilibrium and reaction}
5

Ocenić konwersję, czystość, zużycie energii i porównać ekonomię z konwencjonalnym oddzielnym reaktorem + destylacją.

Częste pułapki

  • Niedoszacowanie czasu retencji potrzebnego do reakcji; szybka destylacja może ograniczać konwersję
  • Wybór reakcji ograniczonych równowagą, gdzie usunięcie produktu nie jest korzystne
  • Pomijanie reakcji ubocznych; selektywność może być niska, jeśli tworzą się niepożądane produkty

Najczęściej zadawane pytania

Dlaczego usunięcie produktu poprawia konwersję w destylacji reaktywnej?

Dla reakcji odwracalnych, równowaga ogranicza konwersję. Usunięcie produktu (zwłaszcza na górze) przesuwa równowagę w kierunku produktów, zwiększając konwersję. Jest to zasada Le Chateliera zastosowana fizycznie.

Czy każdą reakcję można przeprowadzić w destylacji reaktywnej?

Nie. Reakcje muszą być kompatybilne z destylacją: umiarkowana temperatura (nie degradująca się w punkcie wrzenia), odpowiednia żywotność katalizatora i idealnie ograniczone równowagą. Reakcje bardzo szybkie lub bardzo wolne, silnie egzotermiczne lub wymagające precyzyjnych stref temperaturowych są mniej odpowiednie.

Jak kontrolować destylację reaktywną?

Kontrola jest trudna, ponieważ destylacja i reakcja są sprzężone. Zazwyczaj manipuluje się współczynnikiem refluxu, szybkością podawania wsadu i mocą reboilera. Często potrzebna jest zaawansowana kontrola (np. sterowanie predykcyjne oparte na modelu).

Pokrewne metody

Źródła

  1. Sundmacher, K., & Kienle, A. (2003). Reactive Distillation: Status and Future Directions. Wiley-VCH.

    ISBN: 978-3-527-30623-9
    Skopiowano.
  2. Siringi, S., & Malone, M. F. (1997). Design of reaction/distillation columns for esterification. Computers & Chemical Engineering, 21(12), 1223-1238.

    Otwórz odnośnik do publikacji
    Skopiowano.
  3. James, M. J., Baur, R., & Krishna, R. (2000). Models for reactive distillation. AIChE Journal, 46(12), 2350-2365.

    Otwórz odnośnik do publikacji
    Skopiowano.