Liczba zidentyfikowanych okazów
- Autor metody
- R. E. Chaplin
- Rok
- 1971
- Typ
- Faunal quantification method
- Rodzina
- Zooarchaeology
Ten tekst jest tłumaczeniem maszynowym i nie został jeszcze sprawdzony. Przeczytaj oryginał po angielsku
Do czego służy?
Liczba zidentyfikowanych okazów (NISP – Number of Identified Specimens) to fundamentalna metoda zooarcheologiczna, która kwantyfikuje obfitość szczątków fauny poprzez zliczanie wszystkich możliwych do zidentyfikowania fragmentów kości lub okazów w zespole szczątków.
Sformalizowana przez R. E. Chaplina, a później udoskonalona przez Donalda Graysona i innych, NISP jest najprostszym i najszerzej stosowanym wskaźnikiem ilościowym w zooarcheologii. Pomimo swojej prostoty, NISP jest wrażliwa zarówno na czynniki kulturowe, jak i tafonomiczne, które wpływają na konserwację, fragmentację i identyfikację zespołów kostnych.
Intuicja stojąca za metodą
Kiedy archeolodzy badają zespół kości zwierzęcych, odzyskują tysiące fragmentów w różnym stanie zachowania. Najprostszym podejściem do kwantyfikacji zespołu fauny jest policzenie każdego możliwego do zidentyfikowania fragmentu kości i przypisanie go do gatunku. Ta liczba – całkowita liczba zidentyfikowanych okazów, czyli NISP – stanowi bezpośrednie zestawienie możliwych do odzyskania szczątków zwierzęcych. NISP jest pod wpływem zarówno pierwotnej liczby zwierząt, jak i procesów, które wpłynęły na kości po złożeniu. Wysokie NISP dla jednego gatunku może odzwierciedlać wysokie spożycie tego zwierzęcia, lub alternatywnie, może odzwierciedlać czynniki konserwacji, które sprzyjają kościom tego gatunku.
Historia
NISP zostało sformalizowane jako standardowy wskaźnik zooarcheologiczny przez R. E. Chaplina w 1971 r., chociaż proste liczenie kości było praktykowane znacznie wcześniej. Systematyczne podejście Chaplina stanowiło podstawę ilościowej zooarcheologii. Wpływowa monografia Donalda Graysona z 1984 r. na temat metod ilościowych zwiększyła świadomość mocnych i słabych stron NISP, zwłaszcza jego podatności na obciążenie fragmentacją. Lata 90. i 2000. przyniosły rozwój udoskonalonych podejść ilościowych, które adresowały ograniczenia NISP, w tym wskaźniki oparte na masie i zliczenia elementów. Obecnie NISP pozostaje najczęściej raportowanym wskaźnikiem zooarcheologicznym na całym świecie, zazwyczaj używanym w połączeniu z MNI i innymi metodami.
Kiedy stosować
Stosować NISP do wszystkich zespołów fauny jako standardowy wskaźnik ilościowy. NISP jest szczególnie użyteczne przy porównywaniu składu zespołów między wieloma stanowiskami lub okresami. Dobrze działa dla zespołów o dowolnej wielkości, od małych próbek po duże kolekcje. Najskuteczniejsze w połączeniu z komplementarnymi podejściami ilościowymi, takimi jak MNI, masa kości lub częstotliwości elementów. Idealne jako wstępny wskaźnik opisowy przed bardziej specjalistycznymi podejściami analitycznymi.
Ograniczenia i uwagi
- Silnie obciążone wzorcami fragmentacji; silnie fragmentaryczne zespoły dają sztucznie wysokie wartości NISP
- Nie uwzględnia różnic w reprezentacji elementów szkieletowych ani potencjale konserwacji
- Może nadmiernie podkreślać obfite, ale małe gatunki w porównaniu do rzadkiej, ale dużej fauny
- Pod wpływem zróżnicowanej konserwacji i metod odzyskiwania (przesiewanie, flotacja), które różnią się między stanowiskami
- Nie dostarcza bezpośrednich informacji o minimalnej liczbie zwierząt reprezentowanych w zespole
Warunki podane w źródle nie zastępują niezależnego przeglądu naukowego ani walidacji przez silnik analityczny.
Mocne strony
- Proste do obliczenia i zrozumienia; nie wymaga specjalistycznej wiedzy anatomicznej poza podstawową identyfikacją gatunku
- Możliwe do zastosowania w zespołach o dowolnej wielkości i składzie
- Bezpośrednie odzwierciedlenie wysiłku związanego z odzyskiwaniem i metodami wykopaliskowymi
- Wysoce wrażliwe na zmiany w subsystencji ludzkiej i pozyskiwaniu fauny w czasie
- Może być stosowane do bardzo fragmentarycznych zespołów, gdzie identyfikacja elementów jest niemożliwa
- Ułatwia badania porównawcze na dużą skalę między stanowiskami i regionami
Zastosowania
- Dokumentowanie zmian w diecie ludzkiej od łowiectwa-zbieractwa do rolnictwa poprzez śledzenie zmian NISP w faunie dzikiej i udomowionej
- Porównywanie zespołów fauny między stanowiskami w celu zrozumienia regionalnych różnic gospodarczych i sieci handlowych
- Ocena wpływu zmian klimatycznych na subsystencję ludzką poprzez analizę zmian NISP w czasie w odpowiedzi na zmiany fauny
- Identyfikacja specjalistycznych praktyk łowieckich (np. masowe pogonie lub selektywne polowania) poprzez analizę wzorców NISP dla określonych gatunków ofiar
- Zrozumienie wzorców osadnictwa i sezonowego zajęcia poprzez analizę składu i rozmieszczenia NISP na obszarach stanowisk
Jak to działa
Jak to działa
Wykopać i zebrać wszystkie szczątki fauny z kontekstów archeologicznych. Udokumentować jednostkę wykopaliskową, poziom, powiązanie stratygraficzne i współrzędne przestrzenne. Zbieraj systematycznie ze wszystkich kontekstów, w tym z przesiewów i próbek z flotacji wodnej.
Umyć, oczyścić i posortować okazy kostne. Identyfikować okazy do gatunku, używając porównawczych kolekcji referencyjnych i opublikowanych przewodników identyfikacyjnych. Ostrożnie obchodzić się z okazami i organizować je według taksonów, aby ułatwić liczenie.
Zliczyć całkowitą liczbę fragmentów kostnych zidentyfikowanych dla każdego gatunku lub rodzaju. Zarejestrować wartości NISP dla każdego taksonu. W razie potrzeby agregować dane w jednostkach analitycznych (warstwy, jednostki wykopaliskowe, stanowiska). Obliczyć NISP według elementu kostnego, aby zbadać, które części szkieletu są reprezentowane.
Analizować wzorce NISP w celu wnioskowania o składzie fauny, preferencjach żywieniowych i strategiach pozyskiwania. Porównać częstotliwości NISP między taksonami, aby ocenić względne znaczenie gospodarcze. Obliczyć wskaźniki różnorodności i inne statystyki podsumowujące.
Interpretować dane NISP w kontekście praktyk subsystencji ludzkiej, dostępności zwierząt i procesów tafonomicznych po złożeniu. Należy pamiętać, że NISP odzwierciedla złożone interakcje między polowaniem, patroszeniem, konsumpcją, wyrzucaniem i konserwacją. Używać NISP obok MNI i innych metod kwantyfikacji dla solidnych wniosków.
Częste pułapki
- Używanie NISP jako jedynego wskaźnika ilościowego bez uwzględnienia MNI lub masy kości, prowadzące do błędnej interpretacji składu diety
- Traktowanie wartości NISP jako bezpośrednio porównywalnych między stanowiskami o różnych wzorcach fragmentacji lub warunkach konserwacji
- Ignorowanie obciążeń związanych z klasą wielkości, gdzie duże zwierzęta są niedostatecznie reprezentowane z powodu fragmentacji
- Niewzięcie pod uwagę zróżnicowanych wskaźników identyfikacji między taksonami, gdzie identyfikacje niektórych gatunków są bardziej wiarygodne niż innych
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego NISP jest obciążone fragmentacją i jak wpływa to na interpretację?
Fragmentacja rozbija pojedyncze kości na wiele fragmentów, z których każdy jest liczony jako osobny okaz, jeśli jest możliwy do zidentyfikowania. Stanowiska z kośćmi połamanych na małe kawałki będą miały wysokie wartości NISP w porównaniu do zespołów, gdzie kości są nienaruszone, nawet jeśli pierwotna liczba zwierząt była identyczna. To sprawia, że NISP jest szczególnie niewiarygodne do porównywania zespołów o różnych wzorcach konserwacji lub patroszenia. Analitycy powinni zwracać uwagę na wzorce fragmentacji i preferencyjnie używać wskaźników mniej wrażliwych na łamanie.
Jak należy raportować NISP i jakie informacje kontekstowe są niezbędne?
NISP należy raportować według taksonu (gatunku lub rodzaju) z jasnym udokumentowaniem kryteriów i metod identyfikacji. Powiązane informacje powinny obejmować całkowitą liczbę okazów, liczbę niezidentyfikowanych fragmentów, rozmiar oczek przesiewu, metody odzyskiwania (zbieranie ręczne, przesiewanie, flotacja) oraz kontekst wykopaliskowy. Raportowane wartości NISP są znaczące tylko wtedy, gdy te metody i kontekst są przejrzyste, pozwalając czytelnikom ocenić porównywalność z innymi zespołami.
Jaka jest zależność między NISP a MNI i kiedy należy używać każdego z nich?
NISP zlicza wszystkie możliwe do zidentyfikowania fragmenty kości; MNI szacuje minimalną liczbę zwierząt. NISP jest wrażliwe na fragmentację, podczas gdy MNI jest na nią niewrażliwe. W przypadku zespołów z wieloma małymi fragmentami, NISP może być znacznie większe niż MNI, tworząc fałszywe wrażenie różnorodności diety. Najlepszą praktyką jest raportowanie obu wskaźników. NISP jest lepsze do wykrywania trendów czasowych w składzie fauny, podczas gdy MNI jest lepsze do szacowania różnorodności fauny.
Jak zróżnicowane metody odzyskiwania wpływają na porównania NISP?
Stanowiska badane za pomocą przesiewów o oczkach 1/4 cala odzyskają inne proporcje małych kości (ryby, ptaki, małe ssaki) w porównaniu do stanowisk z przesiewami o oczkach 1/2 cala lub tylko zbieraniem ręcznym. Wpływa to nieproporcjonalnie na wartości NISP dla małej fauny. Porównując NISP między stanowiskami, niezbędne jest udokumentowanie i uwzględnienie różnic w rozmiarze oczek przesiewu, metodach flotacji wodnej i protokołach zbierania. Idealnie, zespoły powinny być próbkowane do równoważnych standardów odzyskiwania przed porównaniem.
Czy NISP można wykorzystać do oszacowania masy mięsa i wkładu w dietę?
Nie niezawodnie. Wartości NISP dla dużych zwierząt (łosie, bydło) i małych zwierząt (ryby, ptaki) nie mogą być bezpośrednio porównywane, ponieważ pojedyncze duże zwierzęta dostarczają więcej mięsa niż pojedyncze małe zwierzęta. Aby oszacować wkład w dietę, analitycy zazwyczaj przeliczają NISP na masę kości lub używają opublikowanych współczynników przeliczeniowych łączących liczbę kości z masą mięsa. Jednak takie przeliczenia wprowadzają znaczną niepewność i najlepiej są używane jako przybliżone oszacowania.
Pokrewne metody
Źródła
Chaplin, R. E. (1971). The Study of Animal Bones from Archaeological Sites. Seminar Press.
Otwórz odnośnik do publikacjiSkopiowano.Grayson, D. K. (1984). Quantitative Zooarchaeology. Academic Press.
Otwórz odnośnik do publikacjiSkopiowano.Lyman, R. L. (2008). Quantitative Paleozoology. University of Chicago Press.
Otwórz odnośnik DOISkopiowano.