Klasyczna teoria ugruntowana z perspektywy interpretatywnej
- Autor metody
- Barney G. Glaser and Anselm L. Strauss (classic GT); interpretivist framing elaborated by Merilyn Annells and others
- Rok
- 1967 (classic GT); interpretivist epistemological framing: mid-1990s onward
- Typ
- Qualitative theory-building method
- Rodzina
- Qualitative design / analysis
Ten tekst jest tłumaczeniem maszynowym i nie został jeszcze sprawdzony. Przeczytaj oryginał po angielsku
Do czego służy?
Klasyczna teoria ugruntowana z perspektywy interpretatywnej stosuje oryginalne procedury Glasera i Straussa zorientowane na odkrywanie, w ramach jawnie interpretatywnej epistemologii.
Zachowuje ona zobowiązanie klasycznej teorii ugruntowanej do wyłaniania się teorii — unikania narzuconych ram koncepcyjnych — jednocześnie uznając, że interpretacyjna soczewka badacza kształtuje to, co jest zauważane i jak znaczenie jest konstruowane z danych. Takie stanowisko odróżnia ją od czysto obiektywistycznych odczytań późniejszej, samodzielnej pracy Glasera oraz od konstruktywistycznej teorii ugruntowanej pod względem stopnia indukcyjnej otwartości.
Intuicja stojąca za metodą
Klasyczna teoria ugruntowana, opracowana przez Glasera i Straussa w 1967 roku, wymaga od badacza, aby teoria wyłoniła się z danych poprzez systematyczne porównywanie — opierając się pokusie narzucania istniejących ram. Wariant interpretatywny akceptuje tę logikę wyłaniania się, ale dodaje warstwę refleksyjności: badacz nie jest neutralnym obserwatorem, lecz interpretatorem, którego tło i perspektywa nieuchronnie kształtują pojawiające się koncepcje. Pomyśl o tym jak o bardzo uważnym słuchaniu tego, co dane 'chcą powiedzieć', jednocześnie będąc szczerym, że słuchacz nigdy nie jest całkowicie nieobecny w rozmowie. Rezultatem jest teoria merytoryczna oparta na doświadczeniach uczestników i przefiltrowana przez uznane stanowisko interpretacyjne.
Historia
Teoria ugruntowana została wprowadzona przez socjologów Barneya Glasera i Anselma Straussa w ich monografii z 1967 roku 'The Discovery of Grounded Theory', która stanowiła wyzwanie dla dominującej wówczas logiki dedukcyjnej badań społecznych. Po tym, jak dwaj założyciele rozeszli się w latach 90. — Strauss i Corbin opracowujący ustrukturyzowany paradygmat kodowania, Glaser opowiadający się za ścisłym wyłanianiem się — Merilyn Annells (1996) i inni zaczęli mapować warianty teorii ugruntowanej na paradygmaty filozoficzne, jawnie artykułując interpretatywne odczytanie klasycznej tradycji. To ujęcie zyskało na popularności, gdy metodologia jakościowa stała się bardziej świadoma epistemologicznie w latach 2000.
Kiedy stosować
Używaj klasycznej teorii ugruntowanej z perspektywy interpretatywnej, gdy celem badania jest wygenerowanie teorii merytorycznej wyjaśniającej proces społeczny lub zjawisko z perspektywy uczestników, a badacz działa z pozycji ontologicznej interpretatywnej lub konstruktywistycznej, którą chce ujawnić. Jest ona dobrze dopasowana do obszarów niedostatecznie ugruntowanych teoretycznie, gdzie istniejące ramy ograniczałyby odkrycia. Metoda wymaga bogatych danych jakościowych — zazwyczaj 15–30 wywiadów, chociaż nasycenie teoretyczne, a nie stała liczba, określa adekwatność. Nie należy jej używać, gdy należy przetestować istniejące ramy teoretyczne (użyj dedukcyjnej analizy jakościowej lub ilościowych metod opartych na hipotezach), gdy dane są liczbowe, lub gdy pytanie badawcze wymaga generalizacji statystycznej. Należy jej również unikać, gdy harmonogramy są zbyt krótkie na iteracyjne próbkowanie teoretyczne, ponieważ adekwatne nasycenie może wymagać miesięcy zbierania danych i stałego porównywania.
Ograniczenia i uwagi
- Nasycenie teoretyczne jest trudne do precyzyjnego określenia i może zostać osiągnięte przedwcześnie lub przekroczone.
- Napięcie między obiektywistycznymi korzeniami klasycznej teorii ugruntowanej a stanowiskiem interpretatywnym wymaga starannego uzasadnienia filozoficznego w sekcji metodologicznej.
- Bardzo czasochłonna: iteracyjne zbieranie danych, stałe porównywanie i pisanie notatek wymagają stałego zaangażowania badacza.
- Wyniki są przenoszalne przez dopasowanie koncepcyjne, a nie generalizowane statystycznie; odbiorcy oczekujący reprezentatywnych próbek mogą kwestionować podejście.
Warunki podane w źródle nie zastępują niezależnego przeglądu naukowego ani walidacji przez silnik analityczny.
Mocne strony
- Generuje nową, ugruntowaną w danych teorię w obszarach, gdzie wcześniejsze modele koncepcyjne są słabe lub nieobecne.
- Metoda stałego porównywania zapewnia systematyczną i możliwą do prześledzenia rygorystyczność analityczną, rzadko spotykaną w podejściach czysto indukcyjnych.
- Refleksyjność interpretatywna czyni rolę badacza jawną, zwiększając wiarygodność i rzetelność wyników.
- Próbkowanie teoretyczne zapewnia, że dalsze zbieranie danych jest kierowane potrzebą koncepcyjną, a nie wygodą.
- Elastyczna w różnych dyscyplinach — stosowalna w socjologii, zdrowiu, edukacji, zarządzaniu i naukach społecznych.
Zastosowania
- Opracowanie teorii dotyczącej tego, jak pracownicy służby zdrowia pierwszej linii radzą sobie z ograniczeniami instytucjonalnymi w codziennej praktyce.
- Wygenerowanie modelu koncepcyjnego dotyczącego tego, jak właściciele małych firm podejmują strategiczne decyzje w warunkach niepewności.
- Budowanie teorii na temat tego, jak studenci doświadczają formowania tożsamości akademickiej podczas studiów podyplomowych.
- Teoretyzowanie procesu społecznego, dzięki któremu społeczności odzyskują i odbudowują znaczenie po zbiorowej traumie.
- Wyjaśnianie, jak profesjonaliści w dziedzinie edukacji adaptują się do przełomowych zmian polityki w czasie.
Jak to działa
Jak to działa
Przed i w trakcie zbierania danych badacz identyfikuje wrażliwości teoretyczne — wcześniejszą wiedzę, ramy dyscyplinarne i osobiste założenia — które mogą wpływać na konceptualizację. W przeciwieństwie do czystej obiektywistycznej teorii ugruntowanej, stanowisko interpretatywne traktuje te wrażliwości jako zasoby, które należy uczynić przejrzystymi i nad którymi należy się zastanawiać przez cały czas, zamiast jako przeszkody, które należy wyeliminować.
Dane są zbierane poprzez początkowe próbkowanie celowe — wybieranie uczestników, którzy mają odpowiednie doświadczenie w danym zjawisku — a następnie próbkowanie teoretyczne, w którym dalsze zbieranie danych jest kierowane przez wyłaniające się kategorie koncepcyjne. Klasyczna teoria ugruntowana zazwyczaj opiera się na wywiadach, ale dopuszcza każde źródło danych (obserwacje, dokumenty), które rzuca światło na obszar merytoryczny.
Wszystkie dane podlegają kodowaniu otwartemu: etykietowaniu linii po linii lub zdarzenia po zdarzeniu koncepcjami, używając w miarę możliwości języka uczestników (kody in vivo). Orientacja interpretatywna oznacza, że badacz wyraźnie zaznacza, gdzie jego odczyt obejmuje skoki inferencyjne wykraczające poza dosłowny tekst, wspierając ścieżkę audytu decyzji analitycznych.
Metoda stałego porównywania jest stosowana systematycznie: każde nowe zdarzenie, kod i wyłaniająca się kategoria jest porównywana z poprzednimi instancjami w celu zidentyfikowania podobieństw, różnic i zmienności. To porównanie napędza przejście od kodów otwartych do kodów skupionych, a następnie do bardziej abstrakcyjnych kategorii rdzeniowych. Pisanie notatek towarzyszy porównywaniu, rejestrując ewoluujące rozumowanie interpretacyjne badacza.
Gdy osiągnięte zostanie nasycenie teoretyczne — nowe dane nie dodają już gęstości koncepcyjnej do kategorii rdzeniowych — badacz integruje kategorie w merytoryczną teorię ugruntowaną. Teoria jest prezentowana jako interpretacja zakotwiczona w danych, z uznaniem pozycji refleksyjnej badacza jako części roszczenia wiedzy, zamiast być odsuwaną na bok.
Częste pułapki
- Narzucanie istniejącej teorii na dane — klasyczna teoria ugruntowana wyraźnie zakazuje rozpoczynania od nasyconej literaturą ram koncepcyjnych; przegląd literatury powinien nastąpić po, a nie przed, wstępnym rozwojem koncepcyjnym.
- Przedwczesne zamknięcie kategorii rdzeniowej przed prawdziwym nasyceniem teoretycznym, co prowadzi do płytkiej lub jednostronnej teorii.
- Ignorowanie zobowiązania interpretatywnego poprzez przedstawianie teorii tak, jakby była ona obiektywnym odkryciem, co zniekształca stanowisko epistemologiczne i podważa wiarygodność.
- Mylenie klasycznej teorii ugruntowanej ze Straussian GT — późniejsze skodyfikowane procedury Straussa i Corbina (kodowanie osiowe, paradygmat kodowania) znacznie odbiegają od podejścia Glasera opartego na wyłanianiu się; mieszanie tych dwóch podejść prowadzi do niespójności metodologicznej.
- Zaniedbywanie pisania notatek — notatki są głównym miejscem, w którym rozwija się i rejestruje rozumowanie interpretacyjne; pominięcie ich sprawia, że teoria jest słabo uzasadniona.
Najczęściej zadawane pytania
Czym klasyczna teoria ugruntowana z perspektywy interpretatywnej różni się od konstruktywistycznej teorii ugruntowanej?
Konstruktywistyczna teoria ugruntowana (Charmaz, 2006) podkreśla współtworzenie danych między badaczem a uczestnikiem i traktuje kategorie jako konstruowane, a nie odkrywane. Klasyczna teoria ugruntowana z perspektywy interpretatywnej zachowuje nacisk Glasera na wyłanianie się i odkrywanie indukcyjne, ale dodaje refleksyjną przejrzystość dotyczącą wpływu interpretacyjnego badacza, nie porzucając całkowicie języka odkrywania. W praktyce różnica polega na stopniu jawności epistemologicznej, a nie na ostrym przełomie metodologicznym.
Czy nadal muszę unikać literatury przed analizą w wariancie interpretatywnym?
Tak — zasada klasycznej teorii ugruntowanej zakazująca obszernego przeglądu literatury przed badaniem jest utrzymana. Stanowisko interpretatywne uznaje istniejącą wiedzę badacza jako zasób uwrażliwiający, ale nie upoważnia do wstępnych ram teoretycznych. Merytoryczny przegląd literatury jest zazwyczaj przeprowadzany po wyłonieniu się kategorii rdzeniowych, aby umiejscowić teorię w odniesieniu do istniejącej pracy.
Ilu uczestników potrzebuję?
Klasyczna teoria ugruntowana nie określa stałej wielkości próby; adekwatność jest określana przez nasycenie teoretyczne — punkt, w którym nowe dane nie dodają dalszej gęstości koncepcyjnej do wyłaniających się kategorii. W praktyce 15–30 wywiadów stanowi typowy zakres dla merytorycznych teorii ugruntowanych, ale nasycenie może nastąpić wcześniej w przypadku wąsko zakreślonych zjawisk lub później w złożonych procesach społecznych.
Jaka jest różnica między kodowaniem otwartym a kodowaniem skupionym w klasycznej teorii ugruntowanej?
Kodowanie otwarte jest początkowym, eksploracyjnym przejściem przez dane, w którym każde zdarzenie lub stwierdzenie jest etykietowane koncepcją — zazwyczaj przy użyciu języka in vivo uczestników. Kodowanie skupione następnie wybiera i stosuje najbardziej analitycznie potężne kody do większych fragmentów danych, rozpoczynając budowanie bardziej abstrakcyjnych kategorii, z których wyłania się teoria. Stanowisko interpretatywne wymaga notatek na obu etapach, aby udokumentować rozumowanie stojące za wyborami koncepcyjnymi.
Czy mogę używać NVivo lub Atlas.ti do klasycznej teorii ugruntowanej z perspektywy interpretatywnej?
Oprogramowanie może efektywnie zarządzać danymi zakodowanymi i je odzyskiwać, ale intelektualna praca stałego porównywania, pisania notatek i integracji kategorii musi być wykonana przez badacza. Purystów klasycznej teorii ugruntowanej (podążających za Glaserem) ostrzega się przed kodowaniem sterowanym przez oprogramowanie, ponieważ może ono zachęcać do powierzchownego liczenia zamiast głębokiego porównywania koncepcyjnego; jednak narzędzia używane jako pomoce organizacyjne, a nie substytuty analityczne, są akceptowalne.
Pokrewne metody
Źródła
Glaser, B. G., & Strauss, A. L. (1967). The Discovery of Grounded Theory: Strategies for Qualitative Research. Aldine.
ISBN: 978-0202302607Skopiowano.Annells, M. (1996). Grounded theory method: Philosophical perspectives, paradigm of inquiry, and postmodernism. Qualitative Health Research, 6(3), 379–393.
Otwórz odnośnik DOISkopiowano.