Przejdź do treści
Wróć do wyników wyszukiwania

Wywiad telefoniczny dotyczący stanu poznawczego

Autor metody
J.C. Breitner
Rok
1988
Typ
Telephone-administered cognitive interview
Rodzina
cognitive-screening

Ten tekst jest tłumaczeniem maszynowym i nie został jeszcze sprawdzony. Przeczytaj oryginał po angielsku

Rozmiar czcionki

Do czego służy?

Wywiad telefoniczny dotyczący stanu poznawczego (Telephone Interview for Cognitive Status, TICS) to narzędzie przesiewowe do oceny stanu poznawczego podawane telefonicznie, opracowane przez Breitnera i współpracowników pod koniec lat 80.

XX wieku i zmodyfikowane (TICS-m) w celu oceny funkcji poznawczych u osób starszych za pomocą zdalnego wywiadu. Zaprojektowany do badań epidemiologicznych i badań klinicznych, gdzie ocena osobista jest niepraktyczna lub kosztowna, TICS łączy pytania dotyczące orientacji, uwagi, języka, pamięci i rozumowania w formacie odpowiednim do podawania przez przeszkolonych badaczy bez specjalistycznego sprzętu klinicznego. Stał się szeroko stosowany w podłużnych badaniach kohortowych, badaniach klinicznych i telemedycynie do przesiewowej oceny i monitorowania stanu poznawczego.

Intuicja stojąca za metodą

Ocena stanu poznawczego tradycyjnie wymaga osobistej oceny w celu optymalnej obserwacji zachowania i podawania testów wydajnościowych. Jednak w badaniach epidemiologicznych na dużą skalę, podłużnych badaniach kontrolnych lub sytuacjach, gdy podróż jest niepraktyczna (populacje odległe, osoby z ograniczoną mobilnością, izolacja związana z pandemią), ocena telefoniczna stanowi praktyczną alternatywę. TICS obejmuje kluczowe dziedziny poznawcze (orientacja, uwaga, język, pamięć, rozumowanie) poprzez pytania wymagające odpowiedzi werbalnych, jednocześnie eliminując zadania wydajnościowe wymagające podawania wizualnego lub fizycznej manipulacji materiałami. Wynikiem jest standaryzowany test przesiewowy stanu poznawczego, który można podawać przez telefon, umożliwiając opłacalną, wielkoskalową ocenę stanu poznawczego przy jednoczesnym zachowaniu rozsądnej trafności w porównaniu z oceną osobistą.

Historia

Wywiad telefoniczny dotyczący stanu poznawczego został pierwotnie opracowany przez J.C. Breitnera i współpracowników pod koniec lat 80. XX wieku jako narzędzie do badań epidemiologicznych na dużą skalę nad starzeniem się poznawczym i demencją. Oryginalny TICS został dalej udoskonalony i rozszerzony, a zmodyfikowana wersja (TICS-m) została opracowana w celu poprawy czułości i oceny specyficznych domen poznawczych. Narzędzie było szeroko stosowane w głównych kohortach badających starzenie się, w tym w badaniu Adult Changes in Thought (ACT), Cache County Study on Memory in Aging oraz licznych badaniach podłużnych finansowanych przez NIH. Zostało przetłumaczone na wiele języków i zwalidowane w różnych populacjach. Niedawne adaptacje obejmują wersje podawane za pomocą wideo, odpowiednie dla platform telemedycznych, rozszerzając jego zastosowanie w kontekstach zdalnej oceny.

Kiedy stosować

Wywiad telefoniczny dotyczący stanu poznawczego jest wykorzystywany w epidemiologicznych badaniach kohortowych, badaniach klinicznych, badaniach nad starzeniem się poznawczym i demencją, a coraz częściej w telemedycynie i zdalnej ocenie klinicznej. Podawaj TICS lub TICS-m osobom starszym (65+), gdy: (1) przeprowadzana jest przesiewowa ocena zaburzeń poznawczych w badaniach populacyjnych, gdzie testowanie osobiste nie jest wykonalne, (2) prowadzona jest podłużna ocena stanu poznawczego w badaniach kohortowych z udziałem zdalnych uczestników, (3) monitorowany jest stan poznawczy u osób, które nie mogą uczestniczyć w osobistych wizytach klinicznych z powodu ograniczeń mobilności lub odległości geograficznej, (4) ustalany jest wyjściowy stan poznawczy przed randomizacją w badaniach klinicznych, (5) osoby starsze zgłaszające obawy dotyczące stanu poznawczego są kierowane na dalszą ocenę w celu określenia potrzeby osobistego badania neuropsychologicznego, lub (6) przeprowadzana jest zdalna ocena stanu poznawczego w sytuacjach ograniczających kontakt osobisty (pandemia, bariery transportowe).

Ograniczenia i uwagi

  • Brak testów wydajnościowych wizualnych: podawanie przez telefon nie może obejmować zadań wizualnych wykonywanych w określonym czasie ani zadań rysunkowych (np. rysowanie zegara), co może prowadzić do pominięcia zaburzeń wzrokowo-przestrzennych.
  • Zależność od przetwarzania słuchowego: osoby z zaburzeniami słuchu lub zaburzeniami przetwarzania słuchowego mogą wykazywać obniżoną wydajność, która nie odzwierciedla ogólnych zdolności poznawczych; pomoc słuchowa lub wideokonferencja z wizualnym wsparciem może poprawić podawanie.
  • Brak oceny motorycznej lub wydajnościowej: nie ocenia funkcji motorycznych, chodu, równowagi ani zdolności motorycznych; nie wykrywa apraksji ani innych deficytów motorycznych obserwowanych w testowaniu osobistym.
  • Zmniejszony kontakt i obserwacja: wywiad telefoniczny ogranicza możliwość obserwacji zachowań niewerbalnych, zmęczenia, frustracji lub współpracy; klinicysta nie może ocenić wyglądu, wyników motorycznych ani problemów behawioralnych.
  • Potencjalne zakłócenia środowiskowe: ocena telefoniczna odbywa się w dowolnym środowisku, w którym znajduje się respondent; zakłócenia, hałas lub obecność innych osób mogą pogorszyć wyniki testu.

Warunki podane w źródle nie zastępują niezależnego przeglądu naukowego ani walidacji przez silnik analityczny.

Mocne strony

  • Wykonalność zdalnej administracji: umożliwia ocenę stanu poznawczego przez telefon lub wideokonferencję bez konieczności podróży osobistych, co pozwala na badania na dużą skalę i dostęp dla osób odizolowanych geograficznie lub z ograniczoną mobilnością.
  • Standaryzowany protokół: ustrukturyzowany format wywiadu z predefiniowanymi kryteriami oceny umożliwia spójne podawanie przez różnych badaczy i w różnych ustawieniach, wspierając powtarzalność w badaniach.
  • Wielowymiarowa ocena stanu poznawczego: ocenia orientację, uwagę, język, pamięć i rozumowanie w jednej baterii, zapewniając krótki, ale wszechstronny profil poznawczy.
  • Walidacja w porównaniu z oceną osobistą: silna korelacja z osobistym testowaniem stanu poznawczego (Mini-Cog, Montreal Cognitive Assessment, kliniczna diagnoza demencji) wykazuje wystarczającą trafność do celów przesiewowych, pomimo zdalnego podawania.
  • Efektywność i opłacalność: krótki czas podawania (10-15 minut) i minimalne wymagania dotyczące zasobów sprawiają, że nadaje się do dużych badań epidemiologicznych i zdalnej oceny, gdzie testowanie osobiste jest niepraktyczne.

Zastosowania

  • Badania epidemiologiczne na dużą skalę: wyjściowa i kontrolna ocena stanu poznawczego w populacyjnych badaniach kohortowych oceniających częstość występowania, zachorowalność i czynniki ryzyka zaburzeń poznawczych i demencji na dużych obszarach geograficznych.
  • Podłużne monitorowanie stanu poznawczego: seryjne podawanie TICS w badaniach naukowych i programach klinicznych śledzących starzenie się poznawcze i pogarszanie się stanu poznawczego w populacjach wysokiego ryzyka (np. osoby z historią rodzinną demencji, nosiciele APOE4, osoby z łagodnymi zaburzeniami poznawczymi).
  • Wyjściowa ocena w badaniach klinicznych: wyjściowa i kontrolna ocena stanu poznawczego w randomizowanych badaniach kontrolowanych interwencji ukierunkowanych na starzenie się poznawcze, zapobieganie demencji lub poprawę funkcji poznawczych.
  • Przesiewowa ocena stanu poznawczego w zdalnej telemedycynie: krótka ocena stanu poznawczego w zdalnych placówkach klinicznych lub badawczych w celu przesiewowej oceny zaburzeń i skierowania na osobiste badanie neuropsychologiczne, gdy jest to wskazane.
  • Badania nad biomarkerami starzenia się poznawczego: włączenie do badań oceniających związki między wydajnością testów poznawczych a biomarkerami starzenia się mózgu (neuroobrazowanie, markery płynu mózgowo-rdzeniowego, markery osocza).

Jak to działa

Jak to działa

1

Wywiad telefoniczny dotyczący stanu poznawczego jest przeprowadzany przez przeszkolonego badacza przez telefon w ustrukturyzowanym formacie trwającym około 10-15 minut. TICS-m (wersja zmodyfikowana) składa się z 13 pozycji poznawczych oceniających: (1) natychmiastowe powtórzenie – badacz odczytuje listę 10 słów, a respondent powtarza natychmiast tyle, ile potrafi, (2) orientacja – pytania dotyczące aktualnej daty, dnia tygodnia, miesiąca, pory roku i roku, (3) rejestracja – respondent jest proszony o ponowne powtórzenie listy słów w celu potwierdzenia kodowania, (4) uwaga i obliczenia – respondent liczy od tyłu od 20 do 1 bez błędów, (5) odejmowanie 7 – respondent wielokrotnie odejmuje 7 od 100, (6) odroczone przypominanie – respondent próbuje przypomnieć sobie listę słów przedstawioną na początku, (7) nazywanie – badacz odczytuje krótkie opisy, a respondent podaje powszechne nazwy (np. „Jak nazywasz czerwono-białe warzywo używane do robienia sałatek?”), (8) płynność werbalna – respondent wymienia jak najwięcej zwierząt w ciągu jednej minuty, (9) powtarzanie fraz – respondent powtarza złożone frazy w celu oceny języka, (10) rozumienie – pytania wymagające zrozumienia instrukcji werbalnych i (11) rozumowanie abstrakcyjne – pytania dotyczące podobieństw i interpretacji przysłów. Wywiad prowadzony jest w cichym otoczeniu z minimalnymi zakłóceniami, a odpowiedzi są rejestrowane przez badacza w celu oceny.

2

Wynik Wywiadu telefonicznego dotyczącego stanu poznawczego jest obliczany przez przypisanie punktów za poprawne odpowiedzi na każdej pozycji zgodnie z predefiniowanymi kryteriami: natychmiastowe powtórzenie (0-10 punktów), orientacja (0-8 punktów), rejestracja (0-10 punktów), uwaga/obliczenia (0-5 punktów), odejmowanie 7 (0-5 punktów), odroczone przypominanie (0-10 punktów), nazywanie (0-4 punkty), płynność werbalna (0-5 punktów), powtarzanie (0-2 punkty), rozumienie (0-3 punkty) i rozumowanie abstrakcyjne (0-2 punkty). Całkowity wynik TICS-m wynosi od 0 do 41 punktów, przy czym wyższe wyniki wskazują na lepszą funkcję poznawczą.

3

Wynik Wywiadu telefonicznego dotyczącego stanu poznawczego odzwierciedla ogólny stan poznawczy i służy do przesiewowej oceny zaburzeń poznawczych. Wynik ≥31 wskazuje na prawidłowe funkcje poznawcze z minimalnymi zaburzeniami. Wynik 20-30 wskazuje na łagodne zaburzenia poznawcze lub wczesną demencję. Wynik <20 wskazuje na umiarkowane do ciężkich zaburzenia poznawcze zgodne z demencją. TICS-m ma wysoką czułość i specyficzność w wykrywaniu zaburzeń poznawczych i demencji u osób starszych, a walidacja w porównaniu z osobistą oceną stanu poznawczego (Mini-Cog, Montreal Cognitive Assessment) wykazała silną korelację. Narzędzie jest wrażliwe na zmiany w czasie i może być używane do śledzenia pogarszania się stanu poznawczego w badaniach podłużnych. Seryjne oceny TICS-m (np. coroczne) umożliwiają monitorowanie trajektorii poznawczej i identyfikację przyspieszonego pogarszania się stanu poznawczego wymagającego dalszych badań.

Częste pułapki

  • Wykorzystanie TICS do diagnozy demencji: TICS jest narzędziem przesiewowym do oceny zaburzeń poznawczych, a nie narzędziem diagnostycznym; wynik w zakresie zaburzeń wymaga osobistej oceny w celu diagnozy różnicowej (typ demencji, łagodne zaburzenia poznawcze, delirium, depresja).
  • Podawanie TICS osobom z zaburzeniami słuchu bez odpowiedniego wsparcia: utrata słuchu znacząco wpływa na wyniki TICS; osoby ze znaczną utratą słuchu powinny być zidentyfikowane i albo ocenione osobiście z wizualnym wsparciem, albo ich wyniki powinny być interpretowane z ostrożnością.
  • Zakładanie, że prawidłowy wynik TICS wyklucza demencję: TICS ma rozsądną czułość w wykrywaniu demencji, ale nie jest doskonały; osoby z demencją we wczesnym stadium lub z pewnymi objawami (np. głównie zaburzeniami wzrokowo-przestrzennymi) mogą uzyskać wynik w normalnym zakresie pomimo choroby poznawczej.
  • Niewłaściwe monitorowanie seryjnego pogarszania się stanu: pojedyncza ocena TICS stanowi migawkę; podłużne oceny TICS są niezbędne do identyfikacji osób z przyspieszonym pogarszaniem się stanu poznawczego wymagającym dalszej oceny.

Najczęściej zadawane pytania

Jaka jest różnica między wynikiem TICS-m wynoszącym 30 a 31 i czy ta jednopozycyjna różnica ma znaczenie kliniczne?

Wynik 31 znajduje się powyżej standardowego progu prawidłowego funkcjonowania, podczas gdy 30 jest na progu lub nieco poniżej progu potencjalnych łagodnych zaburzeń. Ta jednopozycyjna różnica może, ale nie musi, mieć znaczenie kliniczne; próg 31 jest statystyczny i powinien być interpretowany w kontekście klinicznym. Indywidualne trajektorie (zmiany w czasie) są często bardziej informatywne niż pojedyncze wyniki przekrojowe w identyfikacji osób z pogarszaniem się stanu poznawczego.

Jak należy interpretować wyniki TICS u osób ze znacznymi zaburzeniami słuchu lub nieanglojęzycznych?

TICS jest negatywnie wpływany przez zaburzenia słuchu, które mogą sztucznie obniżać wyniki. Osoby ze znaczną utratą słuchu powinny być idealnie oceniane osobiście z wizualnym wsparciem, pisemnymi instrukcjami lub wzmocnieniem dźwięku. Osoby nieanglojęzyczne powinny być poddawane TICS w swoim ojczystym języku przy użyciu zwalidowanych tłumaczeń; bariery językowe podważają trafność.

Czy wysoki wynik TICS-m może wykluczyć demencję lub łagodne zaburzenia poznawcze?

Wysoki wynik TICS-m (≥31) wskazuje na odpowiednie globalne funkcje poznawcze i zmniejsza podejrzenie demencji lub umiarkowanych zaburzeń poznawczych. Jednakże nie wyklucza to całkowicie demencji we wczesnym stadium (szczególnie u osób z dobrymi zasobami poznawczymi) ani łagodnych zaburzeń poznawczych z minimalnymi globalnymi zmianami poznawczymi. Historia kliniczna i dodatkowa ocena są potrzebne do kompleksowej oceny.

Jak często należy powtarzać TICS w celu monitorowania podłużnego i jaki wynik zmiany wskazuje na znaczące pogorszenie stanu poznawczego?

W badaniach epidemiologicznych typowe jest podawanie TICS co rok lub co dwa lata. W przypadku monitorowania klinicznego osób z grupy ryzyka rozsądne jest coroczne badanie. Spadek o ≥3 punkty w TICS-m między ocenami jest często uważany za potencjalnie znaczący; jednak zmiany powinny być interpretowane w kontekście klinicznym, biorąc pod uwagę zmienność test-retest, stan zdrowia i inne wydarzenia życiowe.

Pokrewne metody

Źródła

  1. Breitner, J. C., Folstein, M. F., & Murphy, E. A. (1989). Familial aggregation in Alzheimer dementia: comparison of risk estimates. Genet Epidemiol, 6(1), 35-45.

    Otwórz odnośnik do publikacji
    Skopiowano.
  2. Plassman, B. L., Welsh-Bohmer, K. A., Bigler, E. D., et al. (2007). Telephone assessment of cognitive function in older adults: the Adult Changes in Thought Study. Neuroepidemiology, 27(2), 92-100.

    Otwórz odnośnik do publikacji
    Skopiowano.
  3. Breitner, J. C. S., Wyse, B. W., Anthony, J. C., et al. (1999). APOE-epsilon4 count predicts age when prevalence of AD increases, then declines: the Cache County Study. Neurology, 53(2), 321-331.

    Otwórz odnośnik DOI
    Skopiowano.