IF-ENTROPY
IF-ENTROPY - Sezgisel Bulanık Entropi Ağırlıklandırma Yöntemi (Hung-Chen 2010 uygulamasıyla Vlachos-Sergiadis 2007 entropi ölçüsü)
Sezgisel Bulanık belirsizlik altında bilgi-teorik nesnel ağırlıklandırma (IF entropi → ıraksama → simpleks-normalleştirilmiş kesin ağırlıklar)
Formül adımları
Analiz motorunun yöntem bildirimindeki (manifest F.steps) adımlar; raporlardaki formüllerle aynı kaynaktır.
-
Adım 1 — Her hücre için IFN aksiyomlarını doğrula (μ+ν ≤ 1). Çok-KV girişi varsa, KV ağırlıkları λ'nın l-simpleks üzerinde olduğunu da kontrol et (Σλ=1).
LaTeX
R^{(k)} = (r^{(k)}_{ij})_{m \times n},\ r^{(k)}_{ij} = (\mu^{(k)}_{ij}, \nu^{(k)}_{ij}),\ \mu+\nu \le 1,\ \sum_k \lambda_k = 1 -
Adım 2 — (Sadece çok-KV; tek-KV için özdeşlik) k bireysel KV matrisini Xu 2007 IFWA operatörü ile KV ağırlıkları λ kullanarak tek bir kollektif IF karar matrisine D̃ agrege et. Tek-KV girişi için (dm_count=1) bu adım özdeşliktir.
LaTeX
\tilde{r}_{ij} = \text{IFWA}_{\lambda}(r^{(1)}_{ij}, \ldots, r^{(k)}_{ij}) = \left(1 - \prod_{k} (1 - \mu^{(k)}_{ij})^{\lambda_k},\ \prod_{k} (\nu^{(k)}_{ij})^{\lambda_k}\right) -
Adım 3 — Vlachos-Sergiadis 2007 ölçüsünü (Hung-Chen 2010 Eq. 7) kullanarak kriter başına IF entropisini E^IFS(C_j) hesapla. Her j kriteri için: alternatifler i üzerinden [μ ln μ + ν ln ν − (1−π) ln(1−π) − π ln 2] dört-terimli integralini topla, E ∈ [0, 1] olacak şekilde −1/(m ln 2) ile ölçekle. Kural: x = 0 olduğunda x ln x = 0.
LaTeX
E^{\text{IFS}}_{LT}(C_j) = -\frac{1}{m \ln 2} \sum_{i=1}^{m} \left[ \mu_{ij} \ln \mu_{ij} + \nu_{ij} \ln \nu_{ij} - (1 - \pi_{ij}) \ln(1 - \pi_{ij}) - \pi_{ij} \ln 2 \right] -
Adım 4 — Kriter başına ıraksama (bilgi içeriği) d_j = 1 − E^IFS(C_j) hesapla. Daha yüksek d_j daha düşük entropi, dolayısıyla daha yüksek bilgi içeriği ve ayırt etme gücü demektir.
LaTeX
d_j = 1 - E^{\text{IFS}}_{LT}(C_j),\ j = 1, \ldots, n -
Adım 5 — Iraksama vektörünü n-simpleks üzerinde kesin ağırlıklara normalleştir: w_j = d_j / Σ_k d_k. Çıktı, Σw_j = 1, w_j ≥ 0'ı sağlayan kesin ağırlık vektörü w ∈ Δ^{n-1}'dir.
LaTeX
w_j = \frac{d_j}{\sum_{k=1}^{n} d_k},\ \sum_j w_j = 1,\ w_j \ge 0
Yöntem ayrıntıları kaynak kütüphanedeki özgün (İngilizce) metindir.
Sezgi
Information-theoretic objective weighting under Intuitionistic Fuzzy uncertainty (IF entropy → divergence → simplex-normalised crisp weights). Output typically weight (higher value = preferred).
Sonucu okuma: IF-ENTROPY is an OBJECTIVE weighting method (Family = Weight_Objective): the criterion weights are derived from the information content of the decision matrix itself, not elicited from the DM. Use IF-ENTROPY when the DM cannot or does not wish to provide subjective criterion preferences. The output is a crisp weight vector on the n-simplex, which can then feed any IF ranking method (IF-TOPSIS, IF-MAUT, IF-VIKOR, etc.). The IF entropy formula (Vlachos-Sergiadis 2007) is symmetric under criterion-direction complement, so cost vs benefit criteria do not need pre-processing. Multi-DM aggregation via IFWA over DMs (Eq. 6) is built into Step F2.
Varsayımlar
- Decision matrix entries are valid IFNs (μ+ν ≤ 1)
- At least one criterion has non-uniform IFN entries across alternatives (otherwise weights undefined)
- If multi-DM: DM weights λ_k crisp and sum to 1 (l-simplex)
Ne zaman kullanılmaz
- Classical data sufficient - use base ENTROPY (Shannon 1948) directly
- DM has strong subjective preferences - use AHP, BWM, or SWARA instead
- All criteria are highly uniform across alternatives - IF-ENTROPY cannot discriminate, weights degenerate
Sınırlılıklar
- Assumes: Decision matrix entries are valid IFNs (μ+ν ≤ 1)
- Assumes: At least one criterion has non-uniform IFN entries across alternatives (otherwise weights undefined)
- Assumes: If multi-DM: DM weights λ_k crisp and sum to 1 (l-simplex)
Sık yapılan hatalar
- Bozuk girdi: her kriter alternatifler arası özdeş IFN girişlerine sahipse, her E_j = 1, her d_j = 0 ve Σd_k = 0 - Eq. 9'da sıfıra bölme. Engine E-4 kontrolü ile korunmalı.
- IF-ENTROPY'yi (Vlachos-Sergiadis 2007 ölçüsü, dört-terimli) crisp ENTROPY ile (Shannon 1948 olasılık-normalleştirilmiş veri üzerinde, iki-terimli) karıştırma.
- Kural x ln x = 0, x = 0 olduğunda Eq. 7'de üç sınır durumunda uygulanmalı: μ=0, ν=0, π=0. (1−π)ln(1−π) terimi π=0'da kendiliğinden sıfır; ama μ ln μ ve ν ln ν kuralı gerektirir.
Hesap adımları ve dayanakları
-
Validate IFN axioms (μ+ν ≤ 1) on every matrix entry. If multi-DM input is supplied, also verify DM weights λ on the l-simplex (Σλ=1). Construct the IF decision matrix (or k matrices for group decision making).
Dayanak: Atanassov 1986 (IFS axioms); Hung-Chen 2010 Step 1 (Eqs. 4-5)
-
(Multi-DM only; identity for single-DM) Aggregate the k individual DM matrices R^(1), ..., R^(k) into a single collective IF decision matrix D̃ = (r̃_ij) using the Xu 2007 IFWA operator with DM weights λ. For single-DM input (dm_count=1) this step is the identity.
Dayanak: Hung-Chen 2010 Eq. (6); Xu 2007 IFWA operator (Def 3.3, Eq. 12)
-
Compute the IF entropy per criterion E^IFS_LT(C_j) using the Vlachos-Sergiadis 2007 measure (Hung-Chen 2010 Eq. 7). For each criterion j: sum over alternatives i of the four-term integrand [μ ln μ + ν ln ν − (1−π) ln(1−π) − π ln 2], scaled by −1/(m ln 2) so that E ∈ [0, 1]. Convention: x ln x = 0 when x = 0 (limit as x→0⁺).
Dayanak: Hung-Chen 2010 Eq. (7); Vlachos-Sergiadis 2007 (entropy measure source); Szmidt-Kacprzyk 2001 (four axioms)
-
Compute the divergence (information content) per criterion d_j = 1 − E^IFS(C_j). Higher d_j means lower entropy, hence higher information content and discrimination power.
Dayanak: Hung-Chen 2010 Eq. (8)
-
Normalise the divergence vector to crisp weights on the n-simplex: w_j = d_j / Σ_k d_k. The output is a crisp weight vector w ∈ Δ^{n-1} satisfying Σw_j = 1, w_j ≥ 0.
Dayanak: Hung-Chen 2010 Eq. (9)