FUZZY-MAUT
Fuzzy MAUT - MAUT yönteminin Fuzzy uzantısı
Fuzzy üstünlük/sıralama - Üçgen Bulanık Sayı (TBS: l, m, u)
Formül adımları
Analiz motorunun yöntem bildirimindeki (manifest F.steps) adımlar; raporlardaki formüllerle aynı kaynaktır.
-
Adım 1 — TFN karar matrisini x̃ij=(xijα,xijβ,xijγ) ve bulanık ağırlık vektörü w̃j=(wjα,wjβ,wjγ)'yi ayıkla.
LaTeX
X̃=[x̃_{ij}];\quad\tilde{w}_j=(w_j^{\alpha},w_j^{\beta},w_j^{\gamma}) -
Adım 2 — Tek nitelik bulanık fayda normalleştirmesi [0,1]. Fayda: ũijα=(xijα-xjmin)/aralık. Maliyet: ũijα=(xjmax-xijγ)/aralık (ters sıra). xjmin=min_i(xijα), xjmax=max_i(xijγ).
LaTeX
\tilde{u}_{ij}=\begin{cases}\left(\dfrac{x_{ij}^k-x_j^{\min}}{x_j^{\max}-x_j^{\min}}\right)_{k\in\{\alpha,\beta,\gamma\}}&j\in\Omega_+\\[6pt]\left(\dfrac{x_j^{\max}-x_{ij}^k}{x_j^{\max}-x_j^{\min}}\right)_{k\in\{\alpha,\beta,\gamma\}\text{ reversed}}&j\in\Omega_-\end{cases} -
Adım 3 — Toplamlı TFN agregasyonu ile çok nitelikli bulanık fayda: Ṽi=Σj w̃j⊗ũij=(Σwjαuijα, Σwjβuijβ, Σwjγuijγ). Tercihsel bağımsızlık varsayımı altında.
LaTeX
\tilde{V}_i=\sum_{j=1}^{n}\tilde{w}_j\otimes\tilde{u}_{ij}=\left(\sum_j w_j^{\alpha}u_{ij}^{\alpha},\;\sum_j w_j^{\beta}u_{ij}^{\beta},\;\sum_j w_j^{\gamma}u_{ij}^{\gamma}\right) -
Adım 4 — Defuzzifikasyon vi=COA(Ṽi)=(Viα+Viβ+Viγ)/3. vi'ye göre azalan sıralama.
LaTeX
v_i=\frac{V_i^{\alpha}+V_i^{\beta}+V_i^{\gamma}}{3};\quad\text{rank descending by }v_i
Yöntem ayrıntıları kaynak kütüphanedeki özgün (İngilizce) metindir.
Sezgi
Sonucu okuma: fuzzy-maut extends MAUT to handle Fuzzy uncertainty. All arithmetic operations (normalisation, weighting, distance computation) are performed using Triangular Fuzzy Number (TFN: l, m, u) algebra. The final scores are defuzzified via centroid (l+m+u)/3 before ranking.
Varsayımlar
- Decision matrix entries are valid Fuzzy (Triangular) numbers/tuples
- Underlying crisp method's compensation assumption holds in uncertain space
- All decision-maker(s) and experts use the same linguistic/uncertainty scale
Ne zaman kullanılmaz
- Classical data sufficient - use base MAUT directly (avoid unnecessary uncertainty layer)
- Aggregation operator (PFWA/PFOWA/etc.) not specified - output ambiguous
Sık yapılan hatalar
- Değer-uzayı ihlali: hesaplamadan önce tüm girişlerin TFN: l ≤ m ≤ u ve tümü ≥ 0 koşulunu sağladığından emin olun.
- Defuzzifikasyon yöntemi sıralamayı etkiler: centroid (l+m+u)/3 kanonik seçimdir.